aquarel
Sint-Jorispoort te Gent in 1584
Lieven Vander Schelden, deken van de Gentse schildersgilde, vervaardigde in 1584 in opdracht van het Gentse stadsbestuur triomfbogen en zegetekens voor de blijde intrede van Alexander Farnese in Gent. Hij legde de ontwerpen voor de versieringen vast in een reeks van 30 aquarellen. Op deze tekening zien we de Sint-Jorispoort, die nu niet meer bestaat en zich destijds bevond ter hoogte van de huidige Sint-Jorisbrug. De intrede van Farnese, hertog van Parma en bevelhebber van de Spaanse troepen in de Nederlanden, vond plaats op 17 september 1584, nadat hij Gent in naam van Filips II had heroverd. Dit betekende het einde van de Gentse Calvinistische republiek, die in 1577 werd ingericht. Op 11 december 1585 werden de versieringen afgebroken.
tekenen
Van der Schelden, Lieven
Gent
schilder
blijde intrede
Beleg van Gent
Sint-Jorispoort
Leie
Maagd van Gent
wapenschild van Gent
leeuw
papier (vezelproduct)
waterverf
Vues anciennes de Gand
Oude kunst in Vlaanderen
Exposition de vues anciennes de Gand / Tentoonstelling van Oude Gentsche stadszichten
Scaldis
De Reis van Dürer door de Nederlanden
Het einde van een rebelse droom. De val van Gent in 1584
Keizer tussen stropdragers
Domus kartonus
De Braamgatensluis en de proosdij van Sint-Baafs te Gent
Lieven Vander Schelden, deken van de Gentse schildersgilde, vervaardigde in 1584 in opdracht van het Gentse stadsbestuur triomfbogen en zegetekens voor de blijde intrede van Alexander Farnese in Gent. De intrede van Farnese, hertog van Parma en bevelhebber van de Spaanse troepen in de Nederlanden, vond plaats op 17 september 1584, nadat hij Gent in naam van Filips II had heroverd. Dit betekende het einde van de Gentse Calvinistische republiek, die in 1577 werd ingericht. Op 11 december 1585 werden de versieringen afgebroken. Vander Schelde legde de ontwerpen voor de versieringen voor de blijde intrede vast in een reeks van 30 aquarellen. Op deze tekening zien we de Braamgatensluis met aan de rechterkant de proosdij van Sint-Baafskathedraal. De sluis met watermolen was gesitueerd op de plaats van het huidige kruispunt van de Brabantdam en François Laurentplein. De watermolen en Watermolenbrug werden tussen 1881 en 1885 afgebroken.
uitvoerder
Reep
Watermolenbrug
schip
wapenschild, heraldiek
bloemen: lelie (fantastische planten)
Pedro de Gante
Keizer Karel en zijn tijd.
Eenheid en scheiding in de Nederlanden 1555 - 1585
Hoofdingang van het Spanjaardenkasteel te Gent
Het Nieuw Kasteel, later het Spanjaardenkasteel genoemd, werd in opdracht van keizer Karel V gebouwd op de plaats van de Sint-Baafsabdij. Het diende als dwangburcht om de opstandige Gentenaars onder controle te houden. Deze aquarel toont de toegangspoort van de citadel en werd gemaakt door Lieven Vander Schelden, deken van de Gentse schildersgilde. In 1584 ontwierp hij, in opdracht van het Gentse stadsbestuur, triomfbogen en zegetekens voor de blijde intrede van Alexander Farnese in Gent. Hij legde de ontwerpen voor de versieringen vast in een reeks van 30 aquarellen. De intrede van Farnese, hertog van Parma en bevelhebber van de Spaanse troepen in de Nederlanden, vond plaats op 17 september 1584, nadat hij Gent in naam van Filips II had heroverd. Dit betekende het einde van de Gentse Calvinistische republiek, die in 1577 werd ingericht. Op 11 december 1585 werden de versieringen afgebroken.
Spanjaardenkasteel
ophaalbrug (versterkte stad)
bruikleen
Ganda & Blandinium
Felipe II. Un monarca y su epoca. Las Tierras y los Hombres del Rey
scheepsmodel
Scheepsmodel van een Hollands oorlogsschip
Dit zeventiende-eeuwse scheepsmodel is met zijn 78 kanonnen, tweeënhalf dek en een lengte van 3,91 meter van uitzonderlijke grootte. Zowel het binnen- als buitenwerk getuigen van groot vakmanschap en verfijning. Het is een Hollands model van een oorlogsschip uit de zeventiende eeuw. Hoe het model in Gent terechtkwam, door wie het werd vervaardigd en waarvoor het oorspronkelijk diende, blijven onduidelijk. Mogelijk werd het in 1731 aangekocht door de ambacht van de Vrije Schippers die het tentoonstelden in hun vergaderzaal.
onbekend
Gildehuis der Vrije Schippers
hout
koord (vezelproduct)
textiel (materiaal)
ruil
De Parade
reliëf (object)
Medaillon met vanitassymbolen
De decoratie van het ovale medaillon is samengesteld uit een zwaard, een scepter, een medaille van Paus Clement IX, parelsnoeren, muziekinstrumenten, een ganzenpen en een doodshoofd. De panelen waarop het snijwerk bevestigd is waren oorspronkelijk zwart geschilderd.
beeldhouwen
Van der Meulen, Laurent
Mechelen
beeldhouwer
lindehout
legaat
De proosdij van de Sint-Baafskathedraal te Gent
Lieven Vander Schelden, deken van de Gentse schildersgilde, vervaardigde in 1584 in opdracht van het Gentse stadsbestuur triomfbogen en zegetekens voor de blijde intrede van Alexander Farnese in Gent. De intrede van Farnese, hertog van Parma en bevelhebber van de Spaanse troepen in de Nederlanden, vond plaats op 17 september 1584, nadat hij Gent in naam van Filips II had heroverd. Dit betekende het einde van de Gentse Calvinistische republiek, die in 1577 werd ingericht. Op 11 december 1585 werden de versieringen afgebroken. Vander Schelde legde de ontwerpen voor de versieringen voor de blijde intrede vast in een reeks van 30 aquarellen. Op deze tekening zien we de voorgevel van de proosdij of het kapittel van de Sint-Baafskathedraal, gelegen aan de Reep. Vandaag staat op deze plaats het Provinciehuis dat na de Tweede Wereldoorlog werd gebouwd.
Zuidelijke Nederlanden
Proosdij van de Sint-Baafskathedraal
ontwerptekening
Ontwerptekening voor een nieuwe bekroning van het Gentse Belfort
Deze tekening toont het ontwerp voor de houten bekroning van het Gentse Belfort dat effectief werd uitgevoerd. Centraal onderaan de bekroning is een wijzerplaat aangebracht, geflankeerd door vier wapenschilden (vermoedelijk van de vorst, de stad Gent, het graafschap Vlaanderen en de eerste magistraat van de stad). De hoeken worden geaccentueerd door veelhoekige torentjes. De centrale torenspits heeft een peervormige bekroning met daarop de windwijzer in de vorm van een draak. Binnenin is de beiaard geplaatst.
Cruyl, Lieven
ontwerper
Belfort (Gent)
draak
toren, klokketoren ~ monumentale versiering
beiaard, klokkenspel
perkament
inkt
potlood (materiaal)
glas (materiaal)
artsorb
overdracht
Belforten
Made in Belgium
Skyline
schilderij
De Kouter te Gent in 1763
De Kouter was in de achttiende eeuw de place to be. Een mondaine plek waar Gentenaren en vreemdelingen kwamen paraderen en waar kooplui en kunstenaars hun waren aanboden. 'Le tout Gand', elegant gekleed, flanerend tussen ruiters, rijtuigen en huifkarren, wordt door de schilder Engelbert van Siclers uitstekend voorgesteld terwijl ze elkaar de fait divers en roddelpraatjes toevertrouwen. We herkennen in het midden rechts ook het Hôtel Falligan, het prachtige herenhuis van de heer Hector Gabriel Falligan, heer van Aubuisson, dat bewaard bleef en ook nu nog onze bewondering opwekt. Rechts daarvan bevinden zich de herenhuizen van baron de Draeck en van de heer Steenberghe, een groot prentliefhebber. Vanop de balkons genieten de uitgedoste families van het kleurrijke schouwspel op het plein. Een zeildoek boven het balkon aan de gevel beschermde hen tegen schadelijke zonnestralen en garandeerde dat de dames de felbegeerde blanke teint behielden. Aan de zuidzijde van het plein kunnen we de Hoofdwacht van het keizerlijk leger identificeren evenals het hof en de schouwburg van de Sint-Sebastiaansgilde. Voor het schuttershof staat de gaaipers opgesteld.
schilderen
Van Siclers, Engelbert
Hotel Falligan
Hoofdwacht
Koninklijke Opera (Gent)
paard
koets, passagierskoets
hond
balkon
stedelijke woning
hôtel, bv. klein stadspaleis
bourgeoisie, middenklasse, burgers, poorters
de rijken
Kouter
huifkar
fruit
canvas
olieverf
Exposition de tableaux anciens et modernes, d'antiquités et d'objets d'art, à l'hôtel de ville, salles du trone et de l'arsenal
Gent Duizend Jaar Kunst en Cultuur I - Muurschilderkunst - Schilderkunst - tekenkunst - Graveerkunst - Beeldhouwkunst.
De Markt
Gent. Een stad van bloemen
Gebuurteleven en dekenijen te Gent, 14de-20ste eeuw
De Opera van Gent. Het 'Grand 'Théâtre' van Roelandt, Philastre en Cambon.
Bladeren door de Kouter
Tuinen van Eden : Van keizer Karel tot heden
Cartes de Suisses. Een geheugenpaleis over de muziek in Vlaanderen in Mozarts tijd
Lodewijk XV schouwt de Franse troepen voor Gent
Op 11 juli 1745 namen de Franse troepen de stad Gent in. Hier is te zien hoe de Franse koning een défilé van ruiters schouwt. Hij staat links op het schilderij, omringd door zijn gevolg. Op de achtergrond strekt zich het panorama van de stad uit. Van Siclers schilderde dit in 1780, dus lang na de gebeurtenissen. Het is waarschijnlijk geschilderd in opdracht van de graaf Thiennes, de eerste schepen van Ghedeele van Gent in 1745. Hij was de persoon die de sleutels van de stad aan Lodewijk XV had aangeboden.
opdrachtgever
Sint-Pietersabdij
Sint-Pieterskerk
soldaat
ruiter
troepen (militaire dienst)
militaire dienst
Sint-Niklaaskerk
Sint-Baafskathedraal
Sint-Jacobskerk
Klooster van de Engelse benedictinessen
Begijnhof Onze-Lieve-Vrouw ter Hoye
Heilige Kerstkerk
Abdij Nieuwen-Bosch
Sint-Annakapel
Abdij van Baudeloo
Oostenrijkse Successieoorlog
Lodewijk XV van Frankrijk
aankoop
Anzegem
Karel Alexander van Lotharingen, mens, veldheer en Grootmeester
Eenheid op papier. De Nederlanden in kaart van Keizer Karel tot Willem I
Slag van Lafelt en het Beleg van Maastricht
Jubileumfeesten van het Heilig Bloed 1748 - 1749
Tussen Salon en Strijdtoneel. De militaire carrières van de hertogen van Ursel (1665-1804)
...Bedorven, geruineerd ende affgebrant: oorlogsleed van Alva tot Napoleon
Panoramisch gezicht op Gent in 1534
Dit uniek anoniem schilderij is één van oudste panoramische schilderijen uit West Europa. Het toont de stad Gent uit de late Middeleeuwen en is wellicht besteld door de Sint-Baafsabdij dat prominent op de voorgrond is afgebeeld. Dit fascinerend topografisch document is van grote historische waarde en tevens het startpunt van vele studies over de stad. We zien dat de ommuurde stad slechts toegankelijk was via een aantal poorten. Het toont ons een levendige stad, gelegen aan de samenvloeiing van Schelde en Leie met een uitgebreid netwerk van waterwegen die verbonden zijn met de haven, gelegen 'tusschen twee brugghe', dat het kloppende hart van de stad was en centraal voor de economische activiteiten. Marktplaatsen waren dichtbij de haven gelegen, zoals de Korenmarkt en de Vrijdagsmarkt, alsook een groot aantal opslaghuizen. Stukken wit linnen liggen te bleken langsheen de oevers van de rivieren en refereren naar de bloeiende textielindustrie van de stad. Door de nauwgezetheid van de schilder onderscheiden we diverse monumenten op het schilderij, zoals de Sint-Niklaaskerk, het Belfort, de Sint-Janskerk. Het onafgewerkte laat gotische stadhuis, dat werd gebouwd naar de plannen van De Waghemackere en Keldermans, en het Gravensteen aan het Veerleplein zijn interessante orientatiepunten. Het laden en lossen van de schepen gebeurt met een houten kraan, boottrekkers sloven zich uit om de schepen te verplaatsen. Galgen, opgericht juist buiten de stadspoorten, wijzen naar de rechtspraak die binnen de stad heerste en dienden zowel om de Gentenaars als de talrijke bezoekers af te schrikken. Dit schilderij toont ons de stad kort voor de afbraak van de St-Baafsabdij en een groot deel van het Sint-Baafsdorp. Keizer Karel gaf immers rond 1540 hiertoe het bevel na de rebellie van de Gentenaars en liet op dezelfde plaats het Spanjaardenkasteel oprichten. De datum 1534 staat in de cartouche die twee engeltjes vasthouden bovenaan het schilderij. 'Ganda Gallie/Belgice Civitas/Maxima/1534', zo luidt de cartouche. Wie het doek vervaardigde, is niet gekend. Lange tijd werd het toegeschreven aan de Gentse schilder Gerard Horenbaut. Deze laatste zou immers topografische opdrachten hebben uitgevoerd voor de stad. Stijlverschillen en een verblijf van deze Gentse kunstenaar aan het hof van HendrikVIII sluiten deze toeschrijving weliswaar uit. Toch verraden de grote precisie van de Sint-Baafsabdij en het bijbehorende dorp op de voorgrond en de buitengewone nauwkeurigheid van het stedelijke centrum, dat zeker naar een kadastraal plan moet zijn gewerkt en dat de uitvoerder een geschoold cartograaf was. Het gezicht op Gent is weergegeven vanuit Sint-Amandsberg. Het plan werd vaak ingeroepen bij betwistingen tussen de Stad en de abten van de abdij.
Sint-Baafsabdij
Macharius - Heirnis (wijk)
Sint-Jorisbrug
Pasbrug
Portus Ganda
Schelde
windmolen
kruis (motief)
boer
boerderij (gebouw)
galg (instrument voor executie, bestraffing of marteling)
huis (stad)
Sint-Lievenspoort
Keizerpoort
Brabantpoort
engel
bleken van garen
bleekweide
Exposition de tableaux anciens, antiquités et objets d'art au vestibule de l'université
De gouden eeuw der grote Steden
Het abdijhospitaal van de Bijloke
De Sint-Niklaaskerk te Gent
Gent en de Nederlands-Poolse culturele betrekkingen in de 16de eeuw
Luister van Spanje, en de Belgische steden
Carolus. Keizer Karel V 1500-1558.
Kaiser Karel V (1500-1558). Macht und Ohnmacht Europas
A la busqueda del Toison de Oro. La Europa de los Principes. La Europa de las Ciudades.
Van Eyck. Een optische revolutie
Ontwerptekening van het stadhuis: gevel aan de Hoogpoort
Het ontwerp van het nieuwe stadhuis werd in 1518 goedgekeurd, waarna de bouwwerken van start gingen. Deze tekening toont de gevel aan de Hoogpoort, met drie verdiepingen en telkens 21 vensters. Het ontwerp voor de zijde aan de Botermarkt (inv. 00473) telt 17 vensters op iedere verdieping. Uiteindelijk kon slechts een klein deel van de ontworpen plannen worden uitgevoerd omdat de werken in 1535 werden stopgezet wegens financiële tekorten.
Keldermans, Rombout(II)
bouwmeester
De Waghemakere, Dominicus
Stadhuis Gent
Exposition de tableaux anciens et moderne, d' antiquités et d'objets d' art au palais de l'Université
Tentoonstelling van oude en nieuwe schilderijen, oudheden en kunstvoorwerpen. Ten voordeele van de Volksbibliotheek der Gentsche afdeeling van het Willemsfonds.
Oude originele Gentse bouwontwerpen
Iconografie van het Stadhuis
Gand. Trésors d'une ville Flamande
lambrisering
Lambrisering uit de ontvangstzaal van de prelaat van de Baudeloabdij te Gent
eikenhout
foedraal
Foedraal voor het kenteken van de Gentse stadsboden
Het houten foedraal is bekleed met gestempeld leder en was bestemd voor het bewaren van het kenteken van de Gentse stadsboden. In het bovenste deel is de Maagd van Gent afgebeeld onder een baldakijn, een motief dat ook op het kenteken voorkomt (zie inv. 00438.1-4). Onderaan wordt het Gentse stadswapen ondersteund door twee staande leeuwen.
stempelen
Van den Abeele, Melchior
troonhemel, baldakijn
hert (fabeldier)
watervogels: pelikaan - FF - fabeldieren
ridder
speer
leer
Oostvlaanderen vlagt
Het Stadswapen van Gent
vogelkooi
Vogelkooi met bloem- en bladversiering
Vogelkooi met kroonvormig ophangstuk met ring, versierd met blad-en parelmotieven; ijzeren draadwerk in koepelvorm gebogen; bodem is versierd met twee friezen van symmetrische akantvoluten, arabesken en getorste lijsten; opstaande boord met ajourversieringen (druipertjes en rondbogen). Het behoorde tot de verzameling van de schilder Th. L. verboeckhoven die in 1885 werd aangekocht.
gieten
drijven
messing
ijzer
gieter
Tuingieter
Cilindervormige tuingieter met twee handvatten en een tuit met afneembare sproeier. Bovenaan bevindt zich een halvemaanvormig deksel met bloemenversiering.
hameren
België
Schieting met het kanon van het Sint-Antoniusgilde te Gent
Dit doek beeldt een schieting af met het kanon, buiten de Kortrijkse Poort. Op de achtergrond zijn de torens van Gent te zien. Filips Spruyt werd voor dit werk in 1766 betaald en ontving 50 pond voor het doek. Van de leden van de gilde die met hun portret op het schilderij wilden worden afgebeeld, werd 14 stuivers gevraagd. Dit schilderij, samen met 'Schieting met de mortier van het Sint-Antoniusgild te Gent', werden in 1862 ingewerkt in de lambrisering van de feestzaal op de eerste verdieping van het gildehuis. De panelen werden gegraveerd door L. Verboeckhoven. Dit schilderij is eigendom van de Sint-Antoniusgilde.
Spruyt, Filips
schieting met het kanon
Kortrijksepoort
grafplaat
embleem (onderscheidingsteken)
Fragment van een grafplaat met vrouwengelaat. aan de andere zijde het wapenschild van de familie Wenemaer -Sbrunen
Fragment van een grafplaat met aan een zijde de gegraveerde voorstelling van een vrouwengelaat met gesluierde hoofddoek. Oorspronkelijk ingelegd met kleurpasta. Het gelaat is een stereotiep 14de eeuws gisanttype. De keerzijde werd als wapenschild herbruikt door Lieven Plumion bij de herstellingen van de grafplaten van Willem Wenemaer en zijn vrouw Margareta Sbrunen in 1589. Het gedeelde wapenschild heeft links resten van oranje-gele en groene kleurpasta, rechts sporen van zwarte pasta.
graveren (inkerven)
Plumion, Lieven
steenhouwer
brons
kleurpasta
bewaarneming
Exposition d'Art héraldique et des Armoiries des Chevaliers de la Toison d'Or au profit de l'Oeuvre de l'Hospitalité de Nuit à Gand.
Koperen kunstwerken uit kerken van noord en zuid.
Gent Duizend jaar kunst en cultuur. III. Stadsontwikkeling en architectuur - Keramiek - Koper en Brons - Ijzerwerk - Tin - Meubelkunst - Tapijtkunst
collecteschaal
Collecteschaal van het ambacht van de Gentse Verenigde Schoenmakers
Collecteschaal met balustervormig handvat en schaalkom van het ambacht van de Gentse Verenigde Schoenmakers.
ciseleren
Mahieu, Philippus Josephus
zilversmid
Deprez, Jacobus Livinus
waardeerder
Ambacht van de Verenigde Schoenmakers (Gent)
Crispinus en Crispinianus
zilver
schenking
insigne (kenteken)
Kenteken van de Athlétic Club Gantois
Kenteken in de vorm van een voetbal met bovenaan een lus waaraan een banderol bevestigd is met het opschrift, ATHLÉ-TIC CLUB GA-NTOIS ; de voetbal is hol met een platte keerzijde. De Athlétic Club Gantois, met A. Vermeulen als schatbewaarder, werd op 12 december 1889 erkend door de stad. Deze vereniging hield zich bezig met voetbal en loopwedstrijden.
vergulden
koper
Voetbal in de stad
Rebus-blazoen van een rederijkerskamer
Dit ruitvormig rederijkersgedicht is geschreven in rebus-vorm. Volgens de overlevering zou het blazoen afkomstig zijn uit de Gentse rederijkerskamer Marien Theeren, gevestigd in de Sint-Jacobskerk. Het is echter waarschijnlijk dat het schilderij pas later aan deze rederijkerskamer werd geschonken.
Vlaanderen
Maria
paneel (hout)
500-jarig bestaan Marien Theeren
As If More Could Save Us
Beroepsheiligen.
Rendez-vous met Magere Hein
beeldhouwwerk
Guandi, god van de oorlog
verloren was
China
Brussel
Koningsschieting van het Sint-Sebastiaansgilde te Gent
Dit schilderij stelt een schuttersfeest voor op de Kouter van Gent. Dit feest werd ingericht door de Sint-Sebastiaansgilde waarvan men achteraan links het gildenhuis ziet. De leden van de gilde staan rond de gaai opgesteld samen met een afvaardiging van de Sint-Jorisgilde met hun vaandel en een aantal geweerschutters. Rechts op een eretribune staat de stadsmagistraat. In het midden van het doek is het vaandel van de Sint-Sebastiaansgilde te zien. Er bestaan enkele redenen om het schilderij aan Pieter Hals toe te schrijven. Hij had immers enkele jaren ervoor een dergelijk werk gemaakt voor de Sint-Antoniusgilde. De vergelijking tussen de groepering van de figuren is dan ook treffend. Dit werk is eigendom van de Sint-Sebastiaansgilde van Gent.
Hals, Pieter
Koninklijke en Soevereine Hoofdgilde van Sint-Joris Gent
koningsschieting
Koninklijke en Ridderlijke Hoofdgilde van Sint-Sebastiaan te Gent
Collecteschaal van de Gentse brouwersambacht
Collecteschaal van het ambacht van de Gentse brouwers.
Arnold van Soissons
Drinken in het verleden
Bieren en Pintelieren
Sint-Arnoldus en de abdij te Oudenburg
Kaart van de grens tussen de kasselrijen van Kortrijk en de Oudburg in 1627
De kaart geeft zeer nauwkeurig de grens tussen de kasselrijen van Kortrijk en Oudburg weer. Ze beslaat een gebied gelegen tussen Deinze - Ruiselede aan de zuidzijde, Ruiselede - Aaltershoekje aan de westzijde, Aaltershoekje - Nevele aan de noordzijde en Nevele - Deinze aan de oostzijde. Binnen dit gebied staan water- en landwegen, kerkgebouwen, grote hoeven en molens afgebeeld. Ook de vijvers en plassen gelegen in het Bulskampveld op het grondgebied Aalter en Ruiselede zijn voorgesteld. De kerken van Aalter, Vinkt, en Ruiselede zijn natuurgetrouw weergegeven. De kaart werd door Loys de Bersaques in 1627 geschilderd in opdracht van van het kasselrijbestuur van de Oudburg naar aanleiding van een proces met de kasselrij van Kortrijk voor de Raad van Vlaanderen betreffende drie stroken grond. De eerste strook was deze tussen de Poekebeek, de Neringbeek en de hofstede ' de Schuppe ( nummers 21 en 22 op de kaart). Een tweede betwisting ging over een hofstede met 6 bunder land, meers en bos ( nummer 23), een leen van de heerlijkheid Poeke en het goed 'te Weewitte' genoemd, gelegen te Vinkt. Daarnaast betwistte men een tweede hofstede met 6 bunder land, meers en bos ( nummer 24) te Vinkt. In de linker en rechterbovenhoek en in het midden onderaan is het wapen van de Oudburg van Gent voorgesteld met een genummerde beschrijving van de grens. Elk nummer heeft een korte tekst in landmetersstijl. De tekst is gepubliceerd door Luc Stockman. Onderaan, bij de legende van de kaart staat de volgende tekst: Dese Carte ende belegerthede was alsdus gemaekt ten versoucke van bailluij ende mannen van leene vanden Casteelle vander Auderburcht bij mij onderschreven gheswooren lantmeter ten dyenste van de Conelicke majesteyt ende der Casselrye van Corteryck ter beleedynghe vande ouderlingen ende mannen dar van wetenschap hebbende dye dInhouden van desen van deen plaetse pale limite ofte gescheet tot dander an mij hebben verclaerdt alsoo te scheeden. In teeken der warheyt hebbe dit geteekent up den IIIe Juni inden Jare XVIe zevenentwintich. Lowijs de Bersaques.
De Bersaques, Louis
Kortrijk
landkaart
Bijlokekaart 1627
prijspenning
Prijspenning voetbalwedstrijd knapen, 1979
Twee voetballers betwisten elkaar de bal met rechts op de achtergrond een staander met vlag. Op de keerzijde is rondom in een verdiepte band is een gestileerde lauwerkrans en met in het midden gegraveerd, S.T. – GENT / KNAP. – KAMP / 1979
geslagen (procedé)
verzilveren (procedé)
metaal
insigne (embleem)
Bulk van 42 insignes 'Openbare boodschapper'
Deze insignes werden gedragen op de hoed van een openbare stadsomroeper. Het zijn er 42 in totaal. Ieder kenteken heeft een eigen nummer met links de Franse titel "Commissionnaire public" en rechts de Nederlandstalige titel "Openbare boodschapper". Op de achterzijde staat de tekst "Eigendom van de Stad".
broche
Borstsieraad Virginie Loveling
Dit borstjuweel behoorde toe aan Virginie Loveling (Nevele 1836 - Gent 1923). Het juweel is vervaardigd uit diamanten in een zilveren zetting met een ajour uitgewerkt floraal motief. Met de twee haken aan de achterzijde kan het op een jurk worden bevestigd. Aan het juweel hangt een kruisvormige hanger.
diamant
Tegen het licht gehouden. Virginie Lovelings oorlogsdagboek van toen naar 't heden.
reglement
Reglement van de spaarkas der werklieden
karton
trap
Deel van de trap afkomstig uit een huis in de Posteernestraat
Deel van de trapleuning afkomstig van een huis in de Posteernestraat te Gent, dat eigendom was van het oude Vrouwenkrankzinnigenhuis, afgebroken in 1908, Lodewijk XVI-stijl.
Posteernestraat
arduin
bord (vaatwerk)
Bord
bord met een kleine bedrukte tekening in de vorm van een rebusdecor. Op de rand staat een versieringsband, die slingert rondom een bloeiende tak tussen 2 zwarte lijnen. Creil wordt opgericht in 1797 door de engelsman Robert Bray O'Reilly. Vanaf 1808 vindt men dan ook nabootsingen van de Engelse bedrukte "creamware" met diverse onderwerpen zoals kastelen, landschappen, figuren en ook vaak rebussen.
Creil
Frankrijk
faience (materiaal)
Zittende abt of bisschop
Een gemijterd personage is zittende op een troon voorgesteld. Beide armen zijn vooruitgeplooid. Oorspronkelijk hield de figuur twee attributen in de handen die nu verdwenen zijn. Op de borst is een cabochon met glas waarin oorspronkelijk en relikwie bewaard werd. Het beeld werd aan het museum geschonken door Mevrouw Maertens de Noordhout in 1950.
polychromeren
Maasland
verf
armbeschermer
Armplaat
De licht gebogen armplaat die bescherming biedt aan de pols bij het spannen van de pees en het boogschieten heeft links de gegraveerde voorstelling van Sint-Sebastiaan vastgebonden aan een boom en met pijlen doorboort. Onderaan is in de verte een dorp voorgesteld. Rechts van de Sebastiaan zijn twee wapenschilden afgebeeld, namelijk het wapenschild van de Sint-Sebastiaansgilde en eronder het wapenschild van stad Menen. De lederen riem voor bevestiging rond de arm is verdwenen.
ivoor
Schatten der Vlaamse, Brabantse en Limburgse schuttersgilden.
Bekroning van doelwijzerstaf van een Sint-Sebastiaansgilde
De ronde zilveren bekroning heeft aan beide zijde een gegraveerde voorstelling. Aan de ene zijde staat in een cartouche het wapenschild van een Sint-Sebastiaansgilde. Onder de cartouche staat de datum 1757. Aan de andere zijde zien we Sebastiaan vastgebonden aan een boom. Voor hem staat de schutter die zijn pijlen afvuurt.
Gent Duizend Jaar Kunst en Cultuur. Boekdrukkunst II - Boekbanden - Borduurkunst - Edelsmeedkunst - Miniatuurkunst
Triomfboog opgericht buiten de Brusselse Poort voor de Blijde Intrede van Napoleon en Marie-Louise in 1810
In 1810 bezocht Napoleon Gent, samen met zijn vrouw Marie-Louise van Habsburg. Voor deze feestelijke gelegenheid werd er een tijdelijk praalmonument gebouwd net buiten de Brugse Poort. Het schilderij toont in de achtergrond de Sint-Pietersabdij. Napoleon bezocht Gent al eens eerder, in 1803. Toen werd er een triomboog opgericht op de Korenmarkt.
De Noter, Jean-Baptiste
triomfboog
Brugse Poort
Neo-Classicisme in België
vijzel
Vijzel
Vijzel met geprofileerde voetplint en hoge wijduitstaande kraag in Romeinse kapitalen "Loeft Got van al ano 1625". Twee dolfijnoren. Om de mantel twee friezen tussen profielbanden waarvan één bloemenfries en de ander een bogenfries afgezet met een parel- en cordonlijst. De vijzel behoorde tot de verzameling van Maertens de Noordhout en werd door mevrouw Maertens de noordhout in 1950 aanhet museum geschonken.
tuniek
Geborduurde tuniek
Donkerblauwe geborduurde tuniek met vlinders en bloemmotieven in blauwtinten. Binnenzijde in lichtblauwe zijde met ingeweven bloemmotieven.
borduren
zijde (textiel)
klok (idiofoon)
Klokje met bijbelse voorstellingen
Op de mantel staan in twee friezen volgende voorstellingen: een cherub met kwasten afgewisseld met een engelenkopje in een symmetrisch schelpmotief ( viermaal herhaald); een Boodschap met de engel Gabriël, een vaas met lelies tussen de engeltjes en de Maagd; Maria met het Jezuskind; de Opdracht in de tempel; de kruisdraging; de kruisiging en een Piëta. De twee opschriften op de schouder en de basis zijn vervalst.
Exposition de dinanderies
Koper en Brons
Blazoen van een rederijkerskamer
Het ruitvormig paneel toont de schenker Jaspar Gijsels met zijn echtgenote en hun kinderen voor het kruis met de dode Christus en Maria. Jaspar Gijsels en zijn echtgenote zittend geknield, de kinderen zijn staand weergegeven. Volgens de inscriptie onderaan in beeld schonk Gijsels, die 'Prince' van een rederijkerskamer was, dit stuk in 1715.
Gijsels, Gaspar
schotel
Schaal
diepe schaal in zoutglazuur zonder standring en versierd met een druk decor bestaand uit allerlei dieren in reliëf (slangen, kikkers, vissen) in kleurnuances van geel, groen, blauw en bruin. Typsche stijl van Palissy (16de eeuw), Avisseau (18de eeuw) e.a.
keramisch materiaal
Beschermplaat voor de arm bij het boogschieten in de vorm van een langgerekt trapzium met de voorstelling van Sint-Sebastiaan als romeinse soldaat met nimeris. Boven links het wapenschild van Sint-Sebastiaan. Eronder de letters P.D.S. en daaronder het wapenschild van Menen.
Menen
Sebastiaan martelaar of mythe
Féte de l'agriculture 10 messidor an IV (28 JUNI 1796)
De Franse bezetter organiseerde talrijke feesten waarbij de participatie van de burgers nauw werd gevolgd. De aquarel toont het Feest van de Landbouw op de Vrijdagmarkt te Gent in 1796. Hier wordt het moment afgebeeld waarop de stoet aankomt op het plein en halt houdt voor de ronde tempel met op de architraaf: Sous les auspices de l'être suprême. Links staat het standbeeld van de godin van de Rede dat er sedeert 1792 ter vervanging van het standbeeld van Karel V werd opgericht. Ervoor de vrijheidsboom die ter ere van generaal Pichegru werd geplant met het opschrift Liberté - Egalité. Onder de tekening het opschrift : Fête de l'Agriculture. 10 messidor IV ( 28 juni 1796).
aquarelleren
De erfenis van de Franse revolutie 1794 - 1814
Karel van Lorreinen op de schieting van het Sint-Jorisgilde op de Kouter te Gent in 1752
Op 10 september 1752 organiseerde de Sint-Jorisgilde ter ere van Karel van Lotharingen een schietwedstrijd op de Kouter. De landvoogd zelf zou met zijn eerste schot de hoofdvogel hebben afgeschoten, waarna hij tot koning van de gilde werd gekroond. Karel staat centraal, rechts van de schietboom met rond hem een grote massa, waarvan een deel op een versierd podium. Links zien we Anne-Caroline, barones della Faille te paard, die hem de pijl brengt. Dit schilderij is qua onderwerp en compositie volkomen gelijk aan het grote schilderij van Pieter Johannes van Reysschoot (inv. 00731). Dit is de kleinere versie waarvoor Filips Karel Marissal 4-13 pond voor ontving van de Sint-Jorisgilde. Het grote verschil in betaling met Van Reysschoot, die meer dan 126 pond kreeg, is te verklaren doordat Marissal van de leden van de gilde geen portretten afbeeldde. Van Reysschoot deed dit wel. Het is niet duidelijk wie van beiden de compositie heeft ontworpen.
Marissal, Filips Karel
schieting van de Sint-Jorisgilde
Karel van Lorreinen
della Faille
125 jaar Koninklijke Opera Gent
125-jarig bestaan Koninklijke Opera
Karel van Lorreinen, gouverneur-generaal der Oostenrijkse Nederlanden
SHOOT!
Donkerblauwe tuniek met geborduurde bloemmotieven
Deze Chinese tuniek voor dames is gemaakt uit donkerblauwe zijde met geborduurde bloemmotieven. De binnenzijde in lichtblauwe zijde heeft eveneens bloemmotieven. De knopen zijn gemaakt van glas.
De Prijsuitreiking aan de laureaten van de tentoonstelling der Nationale Industrie te Gent in 1820
De feestelijkheden, die op dit schilderij worden afgebeeld, vonden plaats op de Vrijdagmarkt van Gent op 24 augustus 1820. Een groot podium werd opgericht voor de personaliteiten ter hoogte van het Toreken. Daarrond stonden de corporaties, de gewapende gilden en de andere maatschappijen opgesteld, evenals soldaten van het garnizoen en talrijke kijklustigen. Op het fronton boven het podium stond te lezen: 'Het dankbaar Vaderland aan Nederlandse nijverheid'. Louis Roelandt maakte het ontwerp voor het podium op de Vrijdagmarkt. Een aquarel met het podium op de Vrijdagmarkt en het plan voor het podium bleven bewaard in het Gentse Stadsarchief in Atlas Goetghebuer. Volgens de bronnen (Gazette van Gend, L.c.; vriendelijke mededeling van de heer conservator P. Eeckhout, Gent) was het schilderij bestemd als geschenk voor de koning van Den Haag. Het is niet bekend of dit plan ook werd uitgevoerd. Ook is niet bekend of van dit schilderij een ander exemplaar is geschilderd door Van Bree aan de hand van zijn tekening.
Van Bree, Mattheus Ignatius
Koninkrijk der Nederlanden
Vrijdagmarkt
Beneluxweek
Gent en Willem I (1814 - 1830). Herinneringen.
200 jaar Gentse Medailles
Ensor tot Bosch. Naar een vlaamsekunstcollectie
Het verloren koninkrijk. Willem I en België
haarspeld
Haarspeld
met dubbele staaf, versierd met parels, email en blauw geschilderd
ijsvogelveer
jade
Bord met een gezicht op het Palais Bourbon te Parijs
Achthoekig bord met een bedrukte tekening in het genre van "Les monuments de Paris", hier het Bourbon-paleis en onderaan de inscriptie 'Palais Bourbon, côté de l'entrée a Paris' . De rand is versierd met mascarons en adelaars in een krans. Achteraan getekend "par brevet d'invention, manuf re d'impression sur faïence, porcelaine (8e), 28, T".
Legros d' Anizy, François Antoine
Triomfboog opgericht op de Korenmarkt, voor de Blijde Intrede te Gent van Napoleon en Marie-Louise in 1810
In 1847 werd verzameling van de heer Versturme-Roegiers in gent geveild. Deze tekening, lotnummer 767, werd toen aangekocht door P.J. Goetghebuer en kwam later in de stedelijke collecties terecht.
Kenteken van een schuttersgilde
Kenteken in de vorm van een T(Tau) met een niet-geïdentificeerd wapenschildje waarboven een kruisboog is afgebeeld. Eronder staan de initialen S.A.. Het jaartal 1602 is op de horizontale balk van de T weegegeven. De T en de initialen verwijzen misschien naar een Sint-Antoniusgilde terwijl de kruisboog naar een Sint-Jorisgilde verwijst. Het kenteken werd door mevrouw Martens de Noordhout aan het museum gegeven.
niellotechniek
Binnengezicht op het lavatorium van de Sint-Baafsabdij
De Baets, Ange
Armplaat Sint-Sebastiaansgilde Gent
Deze ivoren armplaat (ook wel armteken, gildeteken of schuttersplaat) maakte deel uit van de ceremoniële uitrusting van leden van de Sint-Sebastiaansgilde van Gent. Sint-Sebastiaan, hier voorgesteld met vier pijlen doorboord, was de patroonheilige van de boogschutters. Op voorgrond ligt een helm met vederbos en op de achtergrond staat een stad, vermoedelijk Gent.
Sint-Sebastiaan
Memorietafel van de stichting van Cornelis Lenturio, met allegorie van de liefdadigheid
Het schilderij is geschilderd op een houten paneel en heeft nog de oorspronkelijke omlijsting. Het lange opschrift onder het tafereel, dat samengesteld is uit bijbelteksten, spoort de toeschouwer aan tot het navolgen van Cornelis Lenturio in het schenken van aalmoezen aan de armen. De teksten van het opschrift zijn ontleend aan de Evangeliën en aan de in de 15de en 16de eeuw in burgerlijke middens zo geliefde wijsheidsboeken (Ecclesiasticus, Proverbia) van het oude Testament. Boven het opschrift op de afbeelding staat vooraan een offerblok afgebeeld. Een burger steekt er een geldstuk in. De gouden stralen bovenaan tonen dat deze handeling Gods welgevallig is. Links en rechts zorgen vier burgers voor enkele armen: links deelt men zakken graan uit en rechts schenkt men nappen wijn uit. Ook hier maken de gulden stralen het geheiligde karakter van deze schenkingen duidelijk. De datum 1595 die onderaan aangebracht is klopt als de stijl en de klederdracht van naderbij bekeken worden. Het werk werd in 1950 geschonken door de heer en mevrouw Maertens de Noordhout.
memorietafel
allegorie van de liefdadigheid
Stad in Vlaanderen. Cultuur en maatschappij 1477-1787
gildepenning
Gildekenteken van Sint-Sebastiaan te Brugge, 1776
Op een lichtjes bollende en gestippelde ondergrond staat onderaan een gekruiste boog en pijl verbonden door een krans met vooraan drie rozen ; vanuit de krans staat een lauriertak met vijf stengels waarop drie vogeltjes zitten en met erboven een kroon en met rondom verdiept, bovenaan, GILDE St SEBASTIAN I 7 7 6 en onderaan BRUGGE en met rondom een effen rand. Het stuk is in gedreven zilver en de keerzijde is het verdiepte spiegelbeeld van de voorzijde. bovenaan is een draaglus met ring. Aan de keerzijde zijn driemerktekens afgeslagen.
Donkerblauwe tuniek, geborduurd met bloemmotieven en vlinders in blauwtinten en metaaldraad. Binnenzijde in lichtblauwe zijde met ingeweven bloemmotieven. Binnenkanten van de mouwen ook geborduurd. Knopen in edelsteen.
metaaldraad
edelsteen
maquette
Maquette van de Stadshal in Gent
De Stadshal van Gent is een grote, open luifelconstructie met een imposant houten spitsdak op het Emile Braunplein in het centrum van Gent. Deze maquette toont het finale ontwerp op schaal 1/50 van de architectenbureau's Robbrecht & Daem en Marie-José Van Hee dat in 2011-2012 werd gerealiseerd. De stadshal maakt deel uit van het KoBra-project.
Robbrecht, Paul
architect
Daem, Hilde
Van Hee, Marie-José
Vandermeersch, Bernard
maquettebouwer
Stadshal
plastic
plexiglas
Maquettes. Verbeelding op schaal
Food to Space
The Delhi Arch Dialogue 2016 Kaleidoscope
Massarbeit. Architektur aus Flandern und die Niederlanden
versierd met pareltjes en email, bloemmotieven met korf, gemonteerd op veren
email (materiaal)
veer (materiaal)
parel (dierlijk materiaal)
oorhanger
Oorhanger
met aanhangsels versierd met blauwe ijsvogelpluimen
sauskom
Zilveren sauskom
Deze elegante sauskom en haar pendant (inv. A2022.13.1-2) behoren tot de vroegste creaties van de Gentse edelsmid, graveur en ontwerper P.J.J. Tiberghien. De ontwerp- of presentatietekening van deze sauskom wordt bewaard in de Universiteitsbibliotheek Gent (https://lib.ugent.be/catalog/rug01:002398866). Zilveren sauskom op ovale voet. De bovenzijde van de voet en het onderste deel van de kuip zijn versierd met een gegroefde decoratie. Een parelrand vormt de scheiding met het onversierde bovenste deel van de kuip. Druivenranken sieren de aanzet van het oor.
Tiberghien, Pierre Joseph Jacques
Oud Gents edelsmeedwerk en Chinees porcelein
knoop (bevestigingsmiddel)
Knoop
Ronde knoop, plat oppervlak, wigvormig oogje (beschadigd). Tweedelig, rand van het voorplaatje over het achterplaatje bevestigd. Gestampt voorplaatje met voorstelling van een slaapkamer waarin een man in nachthemd en met slaapmuts een lavement met een klisteerspuit toegediend wordt door zijn knecht.
Feest ter ere van de Franse Omwenteling op de Vrijdagmarkt te Gent in 1795
Secliers, Engelbert
De doopstoet van Keizer Karel
Dit schilderij toont de doopstoet voor de doopplechtigheid van Karel V, die vertrekt vanuit het Prinsenhof, centraal afgebeeld in de compositie. Op de achtergrond zijn de torens van Gent zichtbaar. Het werk werd in 1642 vervaardigd naar een verloren origineel.
doopsel, kerstening ~ het eerste van de zeven sacramenten
Prinsenhof
Carlos V y su ambiente
The Purchased Emperor, Charles V's Coronation and a Changing World
Marco d'Aviano zegent de menigte op de Vrijdagmarkt te Gent
In juni 1681 kwam de Kapucijner monnik Marco d'Aviano op zijn tocht door Europa naar Gent. Hij was beroemd om de wonderbare genezingen die hij had verricht door zijn zegening. Een grote menigte was samengestroomd op de Vrijdagmarkt. Daar was een groot verhoog opgericht van waarop de monnik bij vijf verschillende gelegenheden de massa zegende. Dit schilderij stelt een van deze zegeningen voor. Dit werk is het modello dat Pieter le Plat voorlegde aan de opdrachtgevers van het grote doek dat hij in 1681 schilderde. Het was besteld door Christiaan Heynderycx en Barbe de Meulemeester, uit dank voor de genezing van hun kinderen die door de zegening van Marco d' Aviano zou gebeurd zijn. Vooraan in het midden zijn de ouders en de kinderen dan ook afgebeeld. Het grote doek maakt sinds 2005 eveneens deel uit van de museumcollectie (inv. A2005.1). De verschillen tussen het beide werken zijn miniem. Verschillende figuren zijn overgenomen uit werken van Rubens. De twee figuren onderaan links zijn gekopieerd naar 'De wonderen van de heilige Franciscus', een prent van Marinus. De groep bezeten vrouwen onderaan in het midden die worden vastgehouden door twee mannen is in de omgekeerde zin overgenomen uit een ander altaarstuk van Rubens, 'De heilige Ignatius die de zieken geneest'. Een omgekeerde reproductie in een prent is echter niet bekend. Van het schilderij is er een prent bewaard in de Atlas Goetghebuer in het Stadsarchief te Gent.
Le Plat, Pieter
zegening
d'Aviano, Marco
maquette (schaalmodel)
Schaalmodel van een lambrisering
Het model op schaal 1/10 stelt een vaste betimmering voor met twee deuren en een bedstee. Beide elementen hebben panelen met uitgediepte randen en een opengewerkte balusterversiering. Achteraan zat een klein stukje papier met tekst, handtekening en de datum 1676 in 17de-eeuws schrift( nu bewaard in het inventarisdossier). Op de rugzijde van de linkerstijl lezen we: n° lxi. Ook op een van de onderste panelen van de bedstee is aan de rugzijde een moeilijk te lezen tekst aangebracht. Het model zou gediend hebben als bewijsstuk in één van de vele processen voor de Raad van Vlaanderen tussen de nering der schrijnwerkers en de nering der timmerlieden. In de loop der eeuwen zaten de beide houtbewerkende ambachten overigens regelmatig in elkaars vaarwater. In 1689 werd uiteindelijk een akkoord bereikt en een reglement opgesteld waarin duidelijk gestipuleerd werd welke taken voorbehouden waren voor de timmerlieden en welke taken door de schrijnwerkers mochten uitgevoerd worden. Het reglement is gepubliceerd in 1692. Het model werd in 1885 door het Staatsarchief van Gent ( Rijksarchief) aan het museum gegeven.
Begin van de Brugse Vaart in Gent voor 1751
Gezicht op de Brugse Vaart voor het graven van de Coupure die de doorvaartmogelijkheden moest vergroten. Zo zag de Zuidkaai er uit kort voor 1751. Aan de watertrap wacht een zeilschip op de afvaart. Op de kade is enige vracht blijven liggen. Aan de reling van de kaai staan kijklustigen en vissers. Rechts de versterkte Brugse Poort, waar een soldaat de wacht houdt. Aan de overkant zijn drie watertrappen te zien, waar men ook kon laden en lossen, en enkele huizen. Uiterst links staat een windmolen. De graafwerken voor de Coupure, een doorsteek tussen de Brugse Vaart en de Leie, werden aangevat tussen 4 en 11 april 1751. Van hieruit vertrokken sedert 1623 dagelijks barges naar Brugge wat zorgde voor een grote bedrijvigheid.
Kanaal Gent-Brugge
Zuidkaai
stadswallen
zeilboot
soldaat, soldatenleven
Folklore van de haven en havenarbeiders van Gent
Een trekschuit voor koningen
Wijnhandel in historisch Gent
De Gentse Barge
Sint-Jorishof te Gent
Lieven Vander Schelden, deken van de Gentse schildersgilde, vervaardigde in 1584 in opdracht van het Gentse stadsbestuur triomfbogen en zegetekens voor de blijde intrede van Alexander Farnese in Gent. De intrede van Farnese, hertog van Parma en bevelhebber van de Spaanse troepen in de Nederlanden, vond plaats op 17 september 1584, nadat hij Gent in naam van Filips II had heroverd. Dit betekende het einde van de Gentse Calvinistische republiek, die in 1577 werd ingericht. Op 11 december 1585 werden de versieringen afgebroken. Vander Schelde legde de ontwerpen voor de versieringen voor de blijde intrede vast in een reeks van 30 aquarellen. Op deze tekening zien we het Sint-Jorishof dat de uitvalsbasis was van de Sint-Jorisgilde, de gilde van de kruisboogschutters. Het gebouw bestaat nog steeds en bevindt zich tegenover het stadhuis en doet dienst als restaurant.
Sint-Jorishof
De geschiedenis van het oude Sint-Jorisgilde te Gent
Gezicht op de Sint-Pietersabdijkerk en de Schelde
Dit schilderij geeft ons een zicht op de toren en de koepel van de Sint-Pieterskerk in Gent vanop de andere oever van de Schelde, waar toen slechts landelijke huisjes stonden. In de verte is de toren van de Sint-Baafskerk te herkennen. Vooraan zien we enkele vrouwen die aan het wassen zijn. De activiteiten op de boot worden gade geslagen door enkele toeschouwers. Dit schilderij won de eerste prijs op de wedstrijd die in 1820 door de Gentse Academie was ingericht.
De Noter, Pierre François
Koninklijke Academie voor Schone Kunsten Gent
Muinkbrug
Muinkkaai
Muinkschelde
wassen (kleren)
vrouw
Salon de 1820. Exposition des productions d'artistes vivans, ouvert le 1 aout 1820
Oude abdijen in Oost-Vlaanderen
Een vreemde eend in de Belgische bijt.Gent in de periode 1830 - 1860.
Het landschap in de Belgische Kunst 1830-1914
De Schelde in de schilderkunst
Des bords de l'Escaut au rives de la Sorgue
Schelde, een stroom van beelden
Dit stadsgezicht uit 1818 is vooral interessant omdat het stadsbeeld op die plaats sindsdien aanzienlijk is gewijzigd. De huisjes aan de zuidkant van de Sint-Niklaaskerk zijn afgebroken en het plein tussen de kerk en het Belfort bestond nog niet. Het Belfort heeft nog de bekroning die Louis 't Kint in 1771 heeft ontworpen. De Noter heeft dit stadsdeel verschillende malen geschilderd. Een gelijkaardig stadsgezicht behoort ook tot onze verzameling (inv. A65.02.059).
Cataloniëstraat
Ontwerp voor sculptuur en waterpartij voor het Koningin Maria Hendrikaplein, 1997
Schaalmodel voor de beeldengroep ontworpen door Paul Van Gijsegem in september 1997.
boetseren
Van Gysegem, Paul
was
Buitengoed Belvedère van Bisschop Antonius Triest
Onghena, Charles François
Bloem en tuin in de Vlaamse kunst.
1000 jaar Ekkergem
400ste verjaardag van de geboorte van Bisschop Triest
Gent. Groen van nu en toen. Historische tuinen van de Middeleeuwen tot nu
Stadstuinen
Schatten&Archieven. Gentse Floraliên 1808 - 2008
Belfort, Lakenhalle en het huis van de uurwerkmaker te Gent
Lieven Vander Schelden, deken van de Gentse schildersgilde, vervaardigde in 1584 in opdracht van het Gentse stadsbestuur triomfbogen en zegetekens voor de blijde intrede van Alexander Farnese in Gent. De intrede van Farnese, hertog van Parma en bevelhebber van de Spaanse troepen in de Nederlanden, vond plaats op 27 augustus 1585, nadat hij in 1584 Gent in naam van Filips II had heroverd. Dit betekende het einde van de Gentse Calvinistische republiek, die in 1577 werd ingericht. Op 11 december 1585 werden de versieringen afgebroken. Vander Schelde legde de ontwerpen voor de versieringen voor de blijde intrede vast in een reeks van 30 aquarellen. Op deze tekening zien we het Belfort, met de toenmalige peervormige torenspits met draak en extra versieringen voor de feestelijkheden. Op de achtergrond is de Lakenhalle te zien, gebouwd in 1425 als centrum voor de wol- en lakenhandel, de belangrijkste exportproducten van Gent in de middeleeuwen. Vooraan staat het huis van de uurwerkmaker dat pas in 1583 tegen het Belfort werd gebouwd. In 1741 werd op deze plaats de stadsgevangenis 'Mammelokker' gebouwd.
Stadsgevangenis
Lakenhal
De Gentenaars en hun Belfort
Onghena, Constant François
Oost-Vlaanderen
Herdenking Geboorte Antonius Triest
Stadhuis van Gent, gevel aan de Hoogpoort
Lieven Vander Schelden, deken van de Gentse schildersgilde, vervaardigde in 1584 in opdracht van het Gentse stadsbestuur triomfbogen en zegetekens voor de blijde intrede van Alexander Farnese in Gent. De intrede van Farnese, hertog van Parma en bevelhebber van de Spaanse troepen in de Nederlanden, vond plaats op 27 augustus 1585, nadat hij in 1584 Gent in naam van Filips II had heroverd. Dit betekende het einde van de Gentse Calvinistische republiek, die in 1577 werd ingericht. Op 11 december 1585 werden de versieringen afgebroken. Vander Schelde legde de ontwerpen voor de versieringen voor de blijde intrede vast in een reeks van 30 aquarellen. Op deze tekening zien we het Stadshuis, met de gevel aan de Hoogpoort. De gevel dateert uit de periode 1518-1535 wanneer het stadshuis vernieuwd werd.
Keldermans. Een architectonisch netwerk in de Nederlanden
Sint-Baafskathedraal in Gent
Lieven Vander Schelden, deken van de Gentse schildersgilde, vervaardigde in 1584 in opdracht van het Gentse stadsbestuur triomfbogen en zegetekens voor de blijde intrede van Alexander Farnese in Gent. De intrede van Farnese, hertog van Parma en bevelhebber van de Spaanse troepen in de Nederlanden, vond plaats op 17 september 1584, nadat hij Gent in naam van Filips II had heroverd. Dit betekende het einde van de Gentse Calvinistische republiek, die in 1577 werd ingericht. Op 11 december 1585 werden de versieringen afgebroken. Vander Schelde legde de ontwerpen voor de versieringen voor de blijde intrede vast in een reeks van 30 aquarellen. Op deze tekening zien we de Sint-Baafskathedraal.
De 9 Meimarkt te Sint-Amandsberg
Op de voorgrond van het schilderij is de paarden- en veemarkt te zien die elk jaar op 9 mei werd gehouden in Sint-Amandsberg. Rechts op de achtergrond zijn de Kapelleberg met de barokke Sint-Amanduskapel van het dorp en in de verte de torens van Gent te zien. Het schilderij is na 1771 ontstaan want de bekroning van de toren van het Belfort, die in dat jaar werd aangebracht, is reeds zichtbaar.
paardenmarkt
Negenmeimarkt
Sint-Amandsberg (deelgemeente)
Sint-Michielskerk
Sint-Amanduskapel
koe
rund
varken, zwijn
Avonden in het begijnhof. 100 jaar Sint - Amandsberg
negenmeimarkt
De graven en gravinnen van Vlaanderen begraven in de Sint-Pietersabdij te Gent
Op dit schilderij staan de geïdealiseerde portretten van leden van de familie van de graven van Vlaanderen, die in de voormalige kerk van de Sint-Pietersabdij te Gent begraven werden, meer bepaald in de Laurentiuskapel. De afgebeelde peronages zijn Mathildis, dochter van Herman Billung, hertog van Saksen, echtgenote van Boudewijn III; Arnulf II, haar zoon; zijn echtgenote Suzanna of Rozala, dochter van Berengarius van Italië; Boudewijn IV, zoon van Arnulf II en Suzanna; zijn echtgenote Ogiva, dochter van Gisbertus van Luxemburg; en haar zuster Gisla. De grafstenen zelf verdwenen tijdens de Beeldenstorm van 1578.
herkomst
Sint-Laurentiuskapel
Mathilde van Saksen
Arnulf II van Vlaanderen
Suzanna van Italië
Boudewijn IV van Vlaanderen
Otgiva van Luxemburg
Gisela van Luxemburg
De geboorte van keizer Karel
Het schilderij toont op allegorische wijze de geboorte van Karel V te Gent in 1500. Het kind ligt in een hemelbed met baldakijn en gedekt met prachtige brokaten kleren. Zijn hoofd is omgeven door een stralenkrans. Naast hem staan Juno Lucina, de godin van de geboorte, met een kroon op het hoofd, een scepter in de linkerhand en naast haar een genius met de hoorn des overvloed. Twee groepen van drie vrouwen bevinden zich aan weerszijden van het bed. Links de drie schikgodinnen die de levensdraad van de prins spinnen, rechts de drie Gratiën, waarvan een de borsten ontbloot en een andere met een breed gebaar het kind aanwijst. Bovenaan links biedt een hand vanuit een wolk met de zodiactekens van Jupiter, Mars en Venus de keizerskroon aan het kind aan. Het stadsgezicht op de achtergrond stelt vermoedelijk Gent voor met de poort van het Prinsenhof waar volgens de historiografen Karel V geboren werd. De verschillende delen van de voorstelling worden door Latijnse teksten verklaard. Deze zijn vermoedelijk een latere toevoeging. Zoals blijkt uit de rekeningen van de museumcommissie werd het schilderij in 1847 gerestaureerd door de schilder Henri Vandervin. In 1866 poneerde Edmond De Busscher dat het anonieme werk dat werd toegeschreven aan Lucas de Heere of aan Sammeling Benjamin in 1559 werd vervaardigd voor het Kapittel van het Gulden Vlies dat in de kathedraal plaats had. Maar bij de tentoonstelling Wereldwijs, wetenschappers rond keizer Karel die in 2000 in Leuven werd georganiseerd kwam Carl van de Velde tot andere bevindingen. Hij stelt dat het schilderij tot stand kwam naar aanleiding van de Blijde Intrede van de Aartshertogen Albrecht en Isabella in Gent in 1600 en dat het werk dus onmogelijk door Lucas de Heere kan vervaardigd zijn, gezien deze in 1584 overleed.
geboorte
Karel V
Juno Lucina
schikgodin
gratien
Expo 92 Sevilla
Sterren in Beelden - Astrologie in de eeuw van Mercator.
Wereldwijs, Wetenschappers rond Keizer Karel
De geleerde wereld van Keizer Karel
Maquette van het Wintercircus
Balliu, Eric
steek (hoed)
Hoed
vilt
struisvogelveer
Maquette van de Gense Kuip met de Stadshal
Maquette van de Gense Kuip met de Stadshal en het finaal ontwerp voor de heraanleg van het Emile Braunplein, de Korenmarkt en hun omgeving. Dit werd in 2011-2012 gerealiseerd in het kader van het KoBra-project.
Robbrecht en Daem Architecten
Maquette Meulestede Noord
wedstrijd voor stadsvernieuwing Meulestede Noord 1999 (SIF Middelen)
noAarchitecten
MDF
Wachthuis voor tram of bus
Maquette nr. 6, type: Enthoven. Wachthuisje type B + tic-totem.
Enthoven Associates Design Consultants
Antwerpen (stad)
City Advertising
Maquette van de toren van de Sint-Michielskerk te Gent
wapen van Spanje
door hek of muur afgesloten tuin; ‘Hortus Conclusus’
duivel(s) en demonen
Aartsengel Michaël
Kunstschatten van de Sint-Michielskerk te Gent
Maquette van de toren van de Gentse Sint-Baafskathedraal
Volgens een aantal auteurs geeft deze maquette de toestand van de toren weer voor de grote brand van 1603. Toen werd de torenspits vernield. Vergelijken we nochtans deze maquette met een tekening van de Sint-Baafstoren toegeschreven aan Lieven Cruyl, dan valt de grote gelijkenis tussen beide op. Vermoedelijk werd deze torenmaquette gemaakt naar aanleding van het restauratieproject dat door de stadsmagistraat werd gepland. De maquette is op schaal 1:40.
De stoutmoedige diefte van het Lam Gods. Zestig jaar speuren naar de Rechtvaardige Rechters
Een eeuw zorg om monumentenzorg
De in de Sint-Pietersabdij te Gent begraven Graven en Gravinnen van Vlaanderen
Schilderij met de geïdealiseerde portretten van leden van de familie der graven van Vlaanderen die in de voormalige kerk van de Sint-Pietersabdij te Gent, meer bepaald in de Laurentiuskapel, begraven waren. De afgebeelde personages zijn Mathilda van Saksen, dochter van Herman Billung, hertog van Saksen, echtgenote van Boudewijn III; Arnulf II, haar zoon; zijn echtgenote Suzanna of Rozala, dochter van Berengarius van Italië; Boudewijn IV, zoon van Arnulf II en Suzanna ; zijn echtgenote Otgiva, dochter van Gisbertus van Luxemburg en haar zuster Gisla. De grafstenen zelf verdwenen tijdens de Beeldenstorm van 1578.
zwaard (gevestwapen)
schild (harnas)
halsketting
man
wapenrusting
Benedictus Pater Europae 480-1980
Judith, een Karolingische prinses in Gent?
Koningsschieting van de Sint-Antoniusgilde
De busschieters van Sint-Antonius organiseerden elk jaar een koningsschieting op het feest van hun patroonheilige, net als de handboogschutters van de Sint-Sebastiaansgilde en de kruisboogschutters van Sint-Joris. Ze deden dat doorgaans op de Blaisantvest, zoals hier in 1784. Het schilderij geeft een beeld van de diverse activiteiten die op een dergelijke feestdag plaatsvonden. Naast de molen staan hun gildehuis, het hof van Sint-Antonius, en het Prinsenhof. Op de achtergrond zien we de torens van Gent. Dit is dezelfde plaats als in het schilderij van Pieter Hals, dat ongeveer een eeuw vroeger werd gemaakt (inv. 00742). Het is dan ook waarschijnlijk dat Van Siclers zich op dit oudere werk heeft geïnspireerd.
precisieschieten met geweer, jachtgeweer of andere lange vuurwapens (~ behendigheidsspelen)
Blaisantvest
Sint-Antoniusgesticht
Sint-Antoniusgilde (Gent)
Egmont en zijn tijd
weerhaan
Windhaan Allerheiligenkerk Nederzwalm
Windhaan vervaardigd uit bol gedreven koperen platen. Waarschijnlijk was deze weerhaan oorspronkelijk geplaatst op de kerktoren van Alle Heiligen in Nederzwalm, in het jaar 1651-1652. Deze en soortgelijke hanen dienden als windwijzer en werden vooral geplaatst op de spits van kerktorens. Bij voldoende sterke wind, zal het hoofd van de haan de richting aanduiden van waaruit de wint blaast. De hanen zijn echter vooral decoratief bedoeld en zijn een typisch christelijk symbool daar ze verwijzen naar Sint-Petrus.
Allerheiligenkerk (Nederzwalm)
Nederzwalm
Wapenschild van de stad Gent tijdens het Eerste Franse Keizerrijk
Opschrift: La ville de Gand
Kaft van een register van de Schepenen van Ghedele van Gent
Omslag van het register van de schepenen van Ghedele met de wapenschilden van Joos van Zaemslach, eerste schepen van Ghedele en van Lucas Minnen ? tweede schepen in 1507? Aanvankelijk werd gedacht dat het hier ging om een wapenschild dat in 1900 door Ad. Dubois aan het museum werd gegeven samen met vier andere nl. inv. 788-790-1117-1118. De museumregisters vermelden ' 4 armoiries peintes sur parchemin et 1 sur papier'. Nader onderzoek bracht aan het licht dat de wapenschilden van Ad. Dubois in januari 1901 in bruikleen aan de universiteit werden gegeven. De omslagen van de registers met wapenschilden van de schepenen zijn in 1913 tentoongesteld op de tentoonstelling Oud Vlaenderen op de Wereldtentoonsteeling te Gent. Waarschijnlijk zijn ze nadien in bruikleen aan het museum gegeven.
Kaft met geschilderde wapenschilden van Antonis De Lu, eerste schepen van Ghedele in 1565 en Roelant Loete , tweede schepen van Ghedele. Aanvankelijk werd gedacht dat het hier ging om een wapenschild dat in 1900 door Ad. Dubois aan het museum werd gegeven samen met vier andere nl. inv. 789-790-1117-1118. De registers vermelden ' 4 armoiries peintes sur parchemin et 1 sur papier'. Nader onderzoek bracht aan het licht dat de wapenschilden van Ad. Dubois in januari 1901 in bruikleen aan de universiteit werden gegeven. De omslagen van de registers met wapenschilden van de schepenen zijn in 1913 tentoongesteld op de tentoonstelling Oud Vlaenderen op de Wereldtentoonsteeling te Gent. Waarschijnlijk zijn ze nadien in bruikleen aan het museum gegeven.
Kaft van het register met wapenschild van Ruflaerts vander Couderborch, eerste schepen van Ghedele in 1469?. Aanvankelijk werd gedacht dat het hier ging om een wapenschild dat in 1900 door Ad. Dubois aan het museum werd gegeven samen met vier andere nl. inv. 789-788-1117-1118. De registers vermelden ' 4 armoiries peintes sur parchemin et 1 sur papier'. Nader onderzoek bracht aan het licht dat de wapenschilden van Ad. Dubois in januari 1901 in bruikleen aan de universiteit werden gegeven. De omslagen van de registers met wapenschilden van de schepenen zijn in 1913 tentoongesteld op de tentoonstelling Oud Vlaenderen op de Wereldtentoonsteeling te Gent. Waarschijnlijk zijn ze nadien in bruikleen aan het museum gegeven.
Sint-Michielskerk te Gent ca. 1820
Wynantz, Augustus
Rode Torenbrug te Gent
Lieven Vander Schelden, deken van de Gentse schildersgilde, vervaardigde in 1584 in opdracht van het Gentse stadsbestuur triomfbogen en zegetekens voor de blijde intrede van Alexander Farnese in Gent. De intrede van Farnese, hertog van Parma en bevelhebber van de Spaanse troepen in de Nederlanden, vond plaats op 17 september 1584, nadat hij Gent in naam van Filips II had heroverd. Dit betekende het einde van de Gentse Calvinistische republiek, die in 1577 werd ingericht. Op 11 december 1585 werden de versieringen afgebroken. Vander Schelde legde de ontwerpen voor de versieringen voor de blijde intrede vast in een reeks van 30 aquarellen. Op deze tekening zien we de Rode Torenbrug, een houten draaibrug die over de Leie liep, ter hoogte van de huidige Sint-Jorisbrug.
Rodetorenbrug
goden van het water: Neptunus en zijn omgeving
scepter
wapenstok (ambtsymbool)
Wapenstok van de koning der moorkinderen
De scepter werd gedragen door de 'koning der Moorkinderen'. Deze was hoofd van een aantal stadsdiensten en fungeerde als ceremoniemeester van de stadsmagistraat. Bij belangrijke stedelijke plechtigheden liep hij voorop met deze wapenstok in de hand. Het stedesymbool - de Maagd van Gent - en het stadswapen vormen de bekroning. Palissanderhouten ceremoniestaf met een zilveren hiel en een gedreven en geciseleerde zilveren bekroning, die gedeeltelijk verguld is. De staf heeft een balustervormige schacht; in het midden kon hij in 2 delen losgevezen worden en is hij omringd door een geprofileerde zilveren band. Aan de bovenzijde wordt de wapenstok ook omgeven door een zilveren band met profiellijsten, die eindigt op een breder, rond en van geprofileerde randen voorzien voetstuk, waarop de Maagd van Gent met de leeuw rusten en waaraan 4 binnenwaarts wijkende wapenschilden vastgehecht zijn. Op het schildje aan de voorzijde van de bekroning is het wapen van de stad Gent gegraveerd, nl. in zwart een getongde, gepunte en gekroonde klimmende leeuw van zilver. De eigenlijke bekroning, nl. de Maagd van Gent met de leeuw, is van massief, gedeeltelijk verguld zilver. De Maagd knielt met haar rechterknie terwijl zij in haar linkerarm de gekroonde, op zijn achterpoten staande, Gentse leeuw houdt en met haar linkerhand zijn linker voorpoot neemt.
Van Hulthem, Adriaan
palissanderhout
Chambre Syndicale provinciale des Arts Industriels a Gand fondée en 1876. Exposition dans du Palais de l'Université. II Section Rétrospective
Chambre Syndicale provinciale des Arts Industriels a Gand fondée en 1876. Exposition dans les Salles du Casino. Section Rétrospective
Damestuniek in donkerblauwe zijde
Chinese damestuniek in donkerblauwe zijde met geborduurde vlinders en bloemmotieven in blauwtinten. Binnenzijde in lichtblauwe zijde met ingeweven bloemmotieven.
Kardinaal-Infant Ferdinand te Keulen ontvangen
Dit is een van de schilderijen die Schut maakte voor de Arcus Ferdinandi die in 1635 op de Vrijdagmarkt werd opgetrokken. Op de Arcus Ferdinandi werd als laatste gebeurtenis uit de reis van de Kardinaal-Infant zijn begroeting in Keulen uitgebeeld. Het schilderij beeldt het moment af waarop Ferdinand op de oever van de Rijn wordt opgewacht door Ferdinand van Beieren, de aartsbisschop van Keulen en zijn eerbetuigingen in ontvangst neemt. Links op het schilderij is de hertog van Neuburg te herkennen, die gekopieerd is naar de prent van Lucas Vorsterman naar een werk van Van Dyck. Achter Ferdinand zien we een deel van het leger. De scène die op dit schilderij werd afgebeeld is ontleend aan het werk 'Begroeting van Ferdinand door Ferdinand van Hongarije voor de slag bij Nördlingen' van Rubens.
Schut, Cornelis
Kardinaal-Infant Ferdinand
Ferdinand van Beieren
De overwinning bij Nördlingen
Dit is een van de schilderijen die Schut maakte voor de Arcus Ferdinandi die in 1635 op de Vrijdagmarkt werd opgetrokken. De slag van Nördlingen, op 6 september 1634, bracht een overwinning aan de legers van de Kardinaal-Infant en zijn neef Ferdinand van Bohemen en Hongarije op de troepen van Bernhard van Saksen-Weimar en Gustav Horn. Het is deze slag die gesymboliseerd wordt op dit schilderij. De twee jonge vorsten rijden in harnas op paarden, die in rijkunsttermen in levade staan: de voorpoten omhoog, klaar om een sprong te wagen, een typische barokuitbeelding van bereden paarden. Onder hen liggen dode tegenstanders en een fel geel vaandel dat verwijst naar het verslagen regiment van Gustav Horn . In de verte is de slag nog bezig. Pijkeniers marcheren over het slagveld dat door kruitdampen en vuur omgeven is. Het stadssilhouet is vaag te zien. Boven rechts geven de Heilige Maagd en het kindje Jezus hun zegen, begeleid door een engeltje. Dit schilderij is een mooi voorbeeld van een gelegenheidsportret, waarbij een belangrijke daad van de heerser zijn imago begeleidt. Zoals bij de andere werken uit deze reeks gaat de compositie terug op Rubens.
Arcus Ferdinandi.
Ferdinand van Bohemen en Hongarije
Krieg und Frieden in Europa
Krijg en Kunst : Leopold Willem (1614-1662) : Habsburger, landvoogd en kunstverzamelaar
Een vorstelijk imago. Het beeld van de Heerser sedert Antoon van Dyck. A Royal Image; The Image of the Sovereign since Sir Anthony Van Dyck
De Tachtigjarige Oorlog
Kardinaal-Infant Ferdinand ontvangen door de Maagd van Gent
Dit werk maakt deel uit van de versiering van de kleine triomfboog 'Arcus Ferdinandi', die op de Vrijdagsmakrt was opgericht ter gelegenheid van de Blijde Intrede te Gent van kardinaal-Infant Ferdinand. De boog kreeg deze naam omdat deze de reis uitbeeldde van de reis van Ferdinand vanuit Spanje naar de Nederlanden. Het hier besproken schilderij stond bovenaan in het midden van de voorzijde van de boog. Het toont hoe Ferdinand onthaald wordt door de Maagd van Gent vergezeld door een leeuw, haar attribuut, en de sleutels van de stad krijgt aangereikt. Zij staat tussen twee sokkels waarop leeuwen zitten die tussen hun klauwen de wapens van Gent en Vlaanderen houden. Het opschrift in de cartouche onderaan interpreteert de aanwezigheid van de leeuw verkeerd. Hij werd pas lang na het ontstaan van het schilderij aangebracht. Aan alle zijden van het doek is een stuk weggesneden. Dit gebeurde na het aanbrengen van het onderschrift, het staat immers niet meer in het midden. Dit portret van de Infant is gekopieerd naar de prent in de 'Iconografie' van Antoon van Dyck (Marie Mauquoy-Hendrickx, L'Iconographie d'Antoine Van Dyck, Brussel 1956, II, nr. 138). D. Roggen wees erop dat de compositie beïnvloed is door een werk van Rubens, 'De begroeting van Ferdinand door de Maagd van Antwerpen', die bestemd was voor de Intrede van de Kardinaal-Infant in Antwerpen. (I. von Roeder-Baumbach, versieringen bij Blijde Inkomsten gebruikt in de Zuidelijke Nederlanden gedurende de XVIe en de XVIIe eeuw, Antwerpen 1943, p. 113, afb. 53). Het typische lokale coloriet, de wat stroeve houdingen en de harde plooien wijzen op Antoon van den Heuvel. Ook zijn naam kwam voor onder die van de schilders die werk hebben geleverd voor de kleine triomfboog (Van de Velde & Vlieghe, stadsversieringen te Gent in 1635 voor de Blijde Intrede van de Kardinaal Infant, Gent 1969). In de cartouche onderaan staat het volgende: ACCIPE CAESAREAS PRINCEPS FORTISSIME CLAVES? TU CUSTOS GAND/ E, TU LEO NOSTER ERIS
Van den Heuvel, Antoon
Kardinaal-Infant Ferdinand vaart naar Italië
Dit doek versierde de voorzijde van de Arcus Ferdinandi bij de stadsversieringen voor de Blijde Intrede van de Kardinaal-Infant in Gent in 1635. De Kardinaal-Infant staat op het dek van een rijk versierde galei en vaart onder de vlag van de Zuid-Nederlandse vloot. Aan zijn linkerkant staat Diego Messia Felipe de Guzman, markies van Leganés. Toch begeleidde deze de Infant niet tijdens deze zeereis. Het schip wordt zowel door roeiers als zeegoden voortgeduwd. De reis waarover het hier gaat is de tocht van Barcelona naar Genoa in 1633, het eerste deel van zijn reis naar de Nederlanden. Diego de Guzman is herkenbaar aan de hand van de prent van P. Pontius naar Antoon van Dyck. De compositie is gebaseerd op het doek 'Ontscheping van Maria de Medici te Marseille' van Rubens. Ook de afbeelding van Ferdinand gaat terug op Rubens.
ceremoniele intrede van Kardinaal-Infant Ferdinand
Diego Messia Felipe de Guzman
vaandel
Krijgsvaandel met de Maagd en de Leeuw van Gent
Aan weerszijden beschilderde standaard. Het vaandel toont aan voor- en keerzijde een bijna identieke voorstelling. We zien een dame met lang, blond, loshangend haar, gehuld in een kleed van goudbrokaat met onderaan een brede boord van hermelijnbont. Ze staat op een grastapijt bezaaid met bloemen en strekt haar hand uit naar een gekroonde, getongde, klimmende leeuw. Op het smalle uiteinde van de linnen doek prijkt een sierlijke gotische letter G, die staat voor Gent. De keerzijde toont dezelfde voorstelling in spiegelbeeld, met een klein verschil: de maagd richt hier haar blik naar de vaandeldrager, terwijl ze aan de voorzijde recht voor zich uit kijkt. De Maagd van Gent werd vanaf het einde van de 14de eeuw door de Gentenaars als het eigenlijke stadswapen aangenomen, vaak ter vervanging van het schild met de witte leeuw op een zwart veld. De Gentenaars kozen bewust voor een sprekend wapen, waarin de Maagd symbool stond voor de stad en de klimmende leeuw de strijdvaardigheid van de Gentenaars uitdrukte. Vermoedelijk is dit motief ontleend aan het gedicht van Baudewijn vander Luere (1381-82), waarin de stad Gent verschijnt als een beeldige maagd, gekleed in het zwart met op de rechtermouw de parelwitte letters "Ghend". Samen met de gekroonde leeuw zit de Maagd in een prieel of besloten hof, een traditioneel symbool van maagdelijkheid en zuiverheid. Tegelijk duidt het prieel het stedelijk grondgebied aan. De associatie van een stad met een maagd is bijbels geïnspireerd: de hemelse stad Jeruzalem heeft een maagdelijke aanschijn, zij is de bruid van het Lam, symbool van het volk van God en onoverwinnelijk. De betekenisvolle en aan Gent gebonden voorstelling fungeerde in de 15de eeuw als stadswapen bij uitstek. Het sierde talrijke vaandels, die niet alleen op het strijdtoneel, maar ook in het stadsbeeld veelvuldig opdoken. Op basis van stijlkenmerken is het vaandel te dateren in de late 15de eeuw. Zowel de driehoekige vorm als de voorstelling zelf beantwoorden aan het gangbare type uit deze periode. Dit vaandel wordt toegeschreven aan de Gentse schilderes Agnes vanden Bossche (geboren omstreeks 1435-1440 en overleden na 15 augustus 1504). Hoewel een uitvoerige studie over deze veelzijdige kunstenaar, die uit een artistieke familie stamde, geen sluitend bewijs kon leveren, is het niet uitgesloten dat zij de vervaardiger van het vaandel is. Uit de Gentse stadsrekeningen blijkt dat zij talrijke vlakken en ander decoratief textiel vervaardigde, onder andere in opdracht van het Gentse stadsbestuur. De leeuw op het vaandel was oorspronkelijk zilverkleurig. Van de laag bladzilver bleven echter slechts enkele microscopische sporen bewaard.
Vanden Bossche, Agnes
vindplaats
kroon (symbool van soevereiniteit)
jurk, gewaad
halsband (dier)
linnen
tempera
Open Deur
Elck zijn waerom. Vrouwelijke kunstenaars in België en Nederland 1500-1950.
Wapenschild van het ambacht van de Gentse Oud Schoenmakers
Geborduurd wapenschild / blazoen van het ambacht van de Oud Schoenmakers, met de voorstelling van een klimmende leeuw met stok. Behoorde oorspronkelijk tot de verzameling van L.Minard die in 1883 in Gent werd geveild.
satijn
zilverdraad