fluit (aërofoon)
Waterfluitje
Imiteert een merel
onbekend
Torhout
aardewerk (materiaal)
aankoop
Gent
buste
Buste van Sint-Hubertus
Reliekschrijn van de H. Hubertus, afkomstig van de Abdij Ter Haegen, Molenaarsstraat, Gent, Lod XIV-periode
schilderen
vergulden
verzilveren (procedé)
Molenaarsstraat
lindehout
windwijzer
Windwijzer in de vorm van een draak
ijzer
Draken
kruik
Kruik
cilindervormige kruik in azuurblauwe kleur. Een tinnen deksel met voluutvormige uitstulping, 2-kakig hengsel en op het oor een strikje in reliëf. Bovenaan ligt een versiering van een wijnrank en onderaan een fries met een offervoorstelling. Binnenin het merkteken "96 (36?), James Dixon & Sons, Sheffield" en getekend "Wedgwood".
Wedgewood
Engeland
James Dixon & Sons
Sheffield
Jasperware
tin
schilderij
De monniken van de abdij van Baudelo
Een groep monniken zijn links en rechts van een tafel, waarop een kruisbeeld staat en wat papieren liggen, verzameld. Boven hun hoofden is centraal de maagd Maria met Jezuskind en een engel afgebeeld. Allicht is de voorstelling te interpreteren als de uitbeelding van de professie van een monnik die links op de voorgrond neerknielt. Maria houdt immers met haar linkerhand het witte kleed van de Norbertijnen en met haar rechter een zwarte gordel vast, traditioneel de objecten die monniken ontvangen bij hun profetie. Abt Duermael is afgebeeld rechts naast de tafel. Hij houdt de hand aan de borst. Het tafelkleed op de tafel draagt zijn wapenschild. Vroeger werd het werk soms beschreven als het kapittel van de Baudeloo abdij onder het voorzitterschap van abt Duermael. Dit werk is het modello dat Robert Van Audenaerde voorlegde aan de opdrachtgevers van het grote doek dat zich in het Museum voor Schone Kunsten te Gent bevindt en dat toelaat de voorstelling te identificeren. Waarschijnlijk is het geschilderd in opdracht van abt Gregorius Duermael. Op het modello zijn de details niet verder uitgewerkt en zijn de hoofden niet tot portretten uitgewerkt. Een confrontatie met het grote schilderij in het Museum voor Schone Kunsten Gent (inv. S-90) laat een betere identificatie toe. Het grote doek en het modello moeten tussen 1725 en 1735 zijn ontstaan. Van Audenaerde werd immers reeds in 1769 als auteur van het schilderij vernoemd (J.B. Descamps, Voyage pittoresque de la Flandre et du Brabant, Parijs 1769, p. 249-250). Hij werd in 1725 lid van de Gentse schildersgilde en Gregorius Duermael was abt van juli 1721 tot 17 maart 1735 (P.F. Vyncke, Geschiedkundige schets der abdij van Baudeloo, Gent, 1922, p. 103 en 112). Volgens geschreven bronnen is het misschien een van de drie schilderijen die Van Audenaerde in 1733 en 1734 voor het kloosterpand uitvoerde (P.F. Vyncke, o.c., p. 85; zie ook Archief Gent, Nota's kunstenaars, A. 28). Descamps zag het grote doek immers in het klooster (o.c., p. 249).
Van Audenaerde, Robert
schilder
Duermael, Gregorius
canvas
olieverf
Gent Duizend Jaar Kunst en Cultuur I - Muurschilderkunst - Schilderkunst - tekenkunst - Graveerkunst - Beeldhouwkunst.
Cartes de Suisses. Een geheugenpaleis over de muziek in Vlaanderen in Mozarts tijd
Oude abdijen in Oost-Vlaanderen
De abdij, centrum van Kultuur in de Middeleeuwen'
Benedictus Pater Europae 480-1980
koffiekan
Koffiekan
De Gentse edelsmid Paulus vervaardigde deze zilveren koffiekan in 1775 voor het Gentse stadsbestuur en ontving hiervoor een betaling van 45 pond 8 schellingen 6 grooten wisselgeld. Bij besluit van 25 augustus 1775 schonken de Schepenen van de stad Gent ze aan vrijschipper Judocus Neyt. Die had samen met zijn broer Frans Neyt en andere schippers de zuil en het bijhorende voetstuk rechtgezet op de Vrijdagmarkt, waarop het standbeeld van Karel V werd geplaatst. De koffiekan bleef generaties lang in familiebezit. Ze kwam in het museum terecht als onderdeel van het legaat van Elisa Drory (1837-1912), weduwe van Adolphe Neyt (1830-1892). Stilistisch is de koffiekan typisch voor de overgang van Rococo naar Lodewijk XVI-stijl. De kan rust op drie pootjes en heeft een deksel met roos en een houten handvat. De gegraveerde opschriften onderaan en in het medaillon aan de zijkant verwijzen naar de schenking door het stadsbestuur aan Judocus Neyt en de reden voor deze schenking. Deze teksten zijn respectievelijk in het Latijn en in het Nederlands. Aan de andere zijde bevat een medaillon het wapenschild van Gent: een gegraveerde leeuw. De koffiekan is gemerkt met de Gentse keurstempels, het merk van de edelsmid Joannes Baptist Paulus en de datumstempel voor 1775.
drijven
ciseleren
gieten
graveren (inkerven)
Paulus, Joannes Baptist Macharius
zilversmid
herkomst
leeuw
bloemen: roos
zilver
hout
legaat
Exposition de tableaux anciens, antiquités et objets d'art au vestibule de l'université
Exposition de tableaux anciens et moderne, d' antiquités et d'objets d' art au palais de l'Université
Exposition de tableaux anciens et modernes, d'antiquités et d'objets d'art, à l'hôtel de ville, salles du trone et de l'arsenal
Oude kunst in Vlaanderen
Gent Duizend Jaar Kunst en Cultuur. Boekdrukkunst II - Boekbanden - Borduurkunst - Edelsmeedkunst - Miniatuurkunst
Domus kartonus
portefraes
Portefraes
Ovaalvormige steunelementen in koperdraad voor een vlakke of plooi kraag. Een cirlkel omvat de hals en wordt gesloten met een haak en oog. Vanaf die cirkel vertrekken spijlen straalgewijs en lopen uit op een gelobde rand. De portefraes is gebroken en er ontbreken enkele draagelementen.
Vlaanderen
koper
Textilia Kostuums en accessoires uit eigen bezit
Mode in de 17de - 19de eeuw
Kostuums en textiel in de Vekemansportretten
kan
Engehalskan met tinnen deksel
Kannetje met kleine geknikte voetrand, getorste buik en slanke hals; blauw-wit decoratie voorstellende een Chinees figuurtje in een landschap. Tinnen montuur is samengesteld uit een klein gewelfd deksel, een klauw met twee bolletjes, tweekakig scharnier en hechting. Merk op binnenkant deksel: gekroonde schoen met ernaast initialen I.T., misschien het merk de Gentse tingieter Johannes Tock, die op 20 januari 1706 meetser werd.
Delft
A.T.
tingieter
Gent Duizend jaar kunst en cultuur. III. Stadsontwikkeling en architectuur - Keramiek - Koper en Brons - Ijzerwerk - Tin - Meubelkunst - Tapijtkunst
chrismatorium
Chrismatorium
Voor het toedienen van bepaalde sacramenten aan gelovigen werden speciale bedieningsdoosjes of flesjes gebruikt. Zo werd voor de gewijde oliën een chrismatorium aangewend. Zowel voor de oleum cathechumenorum ( bij doopsel en priesterwijding gebruikt) als voor de oleum infirmorum ( het zogenaamde H.Oliesel voor de stervende ) als voor het Chrisma, ( gebruikt bij het doopsel, vormsel en bisschopswijding) beschikten de bedienaars over een dergelijk busjes. De vorm van het chrismatorium evolueerde in de loop van de 12de tot de 16de eeuw van een cilinder- naar een torenvorm. Deze heeft een ronde voetschijf en taps verlopende stam en een cilindrisch busje met kegelvormig klapdeksel.
hameren
Zuidelijke Nederlanden
messing
Koper en Brons
kist
Kistje
Versierd met wapenschilden, binnenin aflaat brief van Paus Julius III, d.d. 1553 geplak
Barengus
eikenhout
Brussel
fontein
Fontein
Fontein met een kraantje in koper en op het bovenstuk 2 vissen met een in elkaar verstrengelde staart en daartussen een palmet. Opgefleurd in een decor "aux lamberquins": typisch voor Rouen en veelvuldig nagevolgd in andere keramiekcentra waarbij de hoofdkleur blauw is, verlevendigd met rood, groen en geel.
glazuren
Frankrijk
keramisch materiaal
faience (materiaal)
beeldhouwwerk
Bacchus
De wijngod Bacchus zit op een ton en houdt een druiventros in rechterhand. Hoofd en lichaam zijn omgord met druivenranken.
Rouen
terracotta
Drinken in het verleden
deurkozijn
Deuromlijsting van een woning aan het Edward Anseeleplein
Deuromlijsting afkomstig van een van de woningen die schrijnwerker-beeldhouwer Pieter de Meyn in 1762 liet heropbouwen aan de Garenmarkt (Nu Edward Anseeleplein) te Gent.
De Meyn, Pieter
pot
Voorraadpot
De pot heeft twee handvatten, ribbelversiering en een wapenschild.
steengoed
baardmankruik
Kan van de Gentse Schoenmakers
Baardmankruik met lensbodem, uitgeknepen standring, peervormig lichaam met op de schouder een driemaal herhaald ovaalvormig gestempeld motief waarin het wapenschild van de familie Van Stepradt met randschrift "Van Stepradt heer tot in Doernich en Lathem. anno 1633". Op de hals een gestempelde "baardman". Tinnen montuur met vlak gewelfde tinnen deksel met 2 bolletjes en een tweekakig scharnier en met hechting op het segmentboogvormig oor. Op het deksel het blazoen van de Gentse schoenmakersnering
De Sint-Jacobsmarkt en de Vlasmarkt te Gent
Het schilderij toont de Vlasmarkt aan de voet van de Sint-Jacobskerk. Het uitzicht op de kerk toont aan dat het werk geschilderd is voor de grote restauratiewerken, waarbij onder meer de westgevel (in 1869) en de transeptgevels (in 1889-1891) gewijzigd werden.
Boulanger, François Jean Louis
België
Sint-Jacobskerk
Vlasmarkt
paneel (hout)
Hastings
Aanwinsten der provinciale en gemeentelijke musea 1945 - 1967
Gebuurteleven en dekenijen te Gent, 14de-20ste eeuw
De Markt
Het Gentse stadsbeeld in de periode rond de Pacificatie
Een vreemde eend in de Belgische bijt.Gent in de periode 1830 - 1860.
Het landschap in de Belgische Kunst 1830-1914
vuurpot
Vuurpot
Groene vuurpot in Torhouts aardewerk
Schenkkan
Het geelkleurig lichaam van de kan is versierd met drie rijen bruine cirkels. Boven de tweede rij cirkels is bovendien een visgraat versiering ingekerfd. De binnenkant van de kan is eveneens bedekt met geel glazuur.
Gezicht op de oude vismarkt te Gent
Het schilderij toont het plein waar vroeger de vismarkt werd gehouden (later werd het de groentenmarkt). Op de achtergrond zijn het Groot Vleeshuis, de spits van de Sint-Veerlekerk en de ingang van het Gravensteen te zien. In 1689 werd in Gent begonnen met de bouw van een nieuwe vismarkt. Aan de kledij van de figuren te zien dateert het schilderij van voor de nieuwe vismarkt. Oorspronkelijk was de Vismarkt afgebakend door 4 kolommen, door de Heer van Maldegem geschonken aan de stad in 1483 als een boete omdat hij de privilegies van de stad had geschonden. Er worden nog twee gekleurde pentekeningen naar dit schilderij bewaard, waarvan één ongesigneerd en één van Jan-Baptist de Noter. Beiden zijn ook opgevuld met figuren maar wel minder talrijk dan op dit grote doek. De tekeningen zijn ook hoger en tonen links de vierde stenen kolom die de markt afbakende. Deze kolommen werden pas in 1782 afgebroken. Het is waarschijnlijk dat het doek oorspronkelijk naar links en misschien ook naar boven toe groter was.
Groot Vleeshuis
Vismarkt
Gravensteen
koffer (meubilair)
Koffer van het ambacht van de Wijnzeggers, 1739
Het deksel van de koffer is versierd met de voorstelling van de H. Martinus te paard, patroonheilige van het ambacht van de Wijnzeggers en Wijnmeters, en met een cartouche met inscriptie. Links en rechts van het medaillon met Martinus is een gestileerd acanthusblad aangebracht.
Colijn, Joannes
metaal
Tentoonstelling van oude en nieuwe schilderijen, oudheden en kunstvoorwerpen. Ten voordeele van de Volksbibliotheek der Gentsche afdeeling van het Willemsfonds.
Van Rank tot Drank
Versteende macht en pracht
Wijnhandel in historisch Gent
1000 jaar Ekkergem
Herdenking 500 jaar Sint-Martinuskerk te Aalst
ketel
Ketel
grafplaat
Grafplaat van Leonard Betten, abt van de Sint-Trudoabdij
Koperen grafplaat van Leonard Betten (+1607), abt van de Sint-Trudoabdij te Sint-Truiden. Hij is afgebeeld in een renaissanceportiek, in bisschopsgewaad met mijter, staf, en handschoenen. De abt ligt in een traditionele gisantenhouding; hoofd op een kussen, gevouwen handen en gesloten ogen. Hij draagt een albe (wit gewaad), een manipel (smalle strook stof aan de linker onderarm), een met franjes afgeboorde dalmatiek (mantel), en een kazuifel (mantel) versierd met heiligenfiguren. We onderscheiden de heiligen Leonardus, Trudo, Petrus, Paulus, en Jacobus. Het portiek bestaat uit een rondboog op pilasters, met ervoor gecanneleerde composietzuilen die het hoofdgestel dragen, bekroond met driehoekig fronton. Twee engelen houden de linten vast van het wapenschild, dat is versierd met een mijter, staf, en vexillum. Onderaan bevindt zich een rolwerkcartouche met beslagwerk, waarin het grafschrift is aangebracht. Net onder de figuur is de signatuur van de maker, Libert van Eeghem, te vinden.
marqueteren
Van Eeghem, Libert
Mechelen
bisschopsereteken, bv. mijter, staf
engel
wapenschild, heraldiek
Betten, Leonard
Leonardus van Noblat
Trudo
Petrus
Paulus
Jakobus de Meerdere
kleurpasta
Koperen kunstwerken uit kerken van noord en zuid.
Grafkunst in Belgisch Limburg
tegel (object)
Tegel, soldaat 'Ich bin der mieroor'
soldaat " Ich bin der mieroor "
Limburg (Nederland)
glazuur
Tussen Salon en Strijdtoneel. De militaire carrières van de hertogen van Ursel (1665-1804)
vaas
Twee vazen
China
brons
ex voto
Ex voto, brandend hart, centraal O.L.Vrouw
Ex-voto's in Vlaanderen. Offergaven voor gezondheid en voorspoed van mens en dier.
Ex voto, brandend hart
papier (vezelproduct)
Ex voto, hartvorm met O.L.Vrouw
Ex voto, kindje gewikkeld in een doek
matrijs
Utopia, vereniging van buksschieters
Sierelement met een bolletje, twee bladertakjes en een lint waarop staat, UTOPIA Een begeleidend briefje vermeld, Décoration de la Société Utopia
staal
samowaar
Samowaar
Buikige samovar met komfoor onderaan, steunend op drie klauwpoten. Twee handvatten met houten dwarsstukken en één roodkoperen kraantje, eindigend op een dolfijnkop, met sleutel. Hoog gewelfd tweedelig en geprofileerd deksel met drie eikelknopjes. Zou afkomstig zijn uit de Sint-Pietersabdij te Gent en behoorde tot de verzameling van M. De Buyser die geveild werd bij F. Verhulst te Gent op 28 september 1891.
Ganda & Blandinium
gietvorm (gietgereedschap)
Gietvorm voor de voorzijde van een gildepenning van de kaaskopers
Recto: Een bol kaas ; rondom, CAES COOPERS (bovenaan) / ·I685 (onderaan) en een gewelfde boord (dit alles verzonken en in spiegelbeeld) ; deze beeldenaar is omgeven door een iets hoger effen veld, dat op 600 h. onderbroken wordt door een naar buiten toe afhellend gietkanaal, en voorzien is van een ronde uitboring (in de rechter bovenhoek Deze is weggebroken met een deel van het veld) en van een cilindervormige pin (in de linker benedenhoek). Verso: Effen. Op het onderste zijvlak, PDV ; op het bovenste zijvlak, een BM-monogram (ingegraveerd). De kruideniers, kaaskopers en kaarsenmakers gingen onder Keizer Karel samen de 9e gilde vormen, maar ze mochten hun eigen patroonheilige, wapen en devies behouden. Het gebruik van gildepenningen was binnen de ambachtsgilden wijdverspreid. Ze dienden in vele gevallen om de verplichte aanwezigheid van de leden op de plechtigheden van de gilde te controleren. De keerzijde gietvorm onder 14133
Ambacht van de Gentse kruideniers, kaaskopers en kaarsengieters
leisteen
Sint-Elooi
Dit gepolychromeerde houten borstbeeld stelt Sint-Elooi voor, de patroonheilige van de smeden. Hij is hier in bisschoppelijk gewaad voorgesteld. Het beeld werd door het Gentse ambacht van de smeden besteld en betaald en zou afkomstig zijn uit hun kapel gelegen in de Geldmunt. Dit borstbeeld komt uit de verzameling van de heer Volant, die in het Drongenhof te Gent woonde. Het museum kocht het beeld in 1910.
beeldhouwen
polychromeren
Hebbelijnck, Francis
beeldhouwer
Sint-Elooiskapel
smeden (metaalvorming)
aartsbisschop, bisschop, etc. (Katholieke Kerk)
Eligius
koorgestoelte
Koorbank (fragmentair beschadigd)
Christusbeeldje
Verguld bronzen Christusfiguur waarvan het hoofd neigt naar de rechterschouder, de armen gespreid en lichtjes gebogen. Evenwijdig geplaatste naar links gebogen benen en naast elkaar genagelde voeten. De auteur Peter Bloch stelde een typologie op voor deze romaanse kruisbeelden. Het exemplaar in onze verzameling behoort tot het type met de spitse overhangende draperie in het midden van het lendendoek. Dit type refereert naar de voorstelling van het Kruisigingsminiatuur in de Psalter Arundel 60 bewaard in het Britisch Museum uit de 11de eeuw. Het christusfiguurtje werd in 1846 aangekocht op de veiling van Ch. Dupré in Gent. Het is C.P. Serrure die in naam van de Museumcommissie lot 83 aankoopt samen met lot 53, 55 en 56.
Noord-Frankrijk
Collectiepresentatie Thesaurie: Musée Historique
Onze-Lieve-Vrouw van de Rozenkrans
Onze-Lieve-Vrouw met Jezuskind is zittend voorgesteld. Onder haar voeten bemerken we een slang op een maansikkel. Vermoedelijk hield Onze-Lieve-Vrouw een lans in de hand die de kop van de slang doorboorde. Het beeld is afkomstig uit de Dominicanenkerk, ook wel Predikherenkerk genoemd, te Gent. Deze stond op de hoek van Onderbergen en de Predikherenstraat (nu Jacobijnenstraat) en werd in 1860 afgebroken. De paters Dominicanen stimuleerden de verering van de rozenkrans en zorgden voor een ruime verspreiding ervan. In de kerk bestond dan ook een bloeiend broederschap van Onze-Lieve-Vrouw van de Rozenkrans. Het beeld is aangekocht in 1886.
Dominicanenklooster
jurk, gewaad
slang
maansikkel
Maria
Jezus Christus
Portret van Filips II
Het originele portret van de zoon en troonopvolger van Karel V - dat Anthonis Mor/Antonio Moro schilderde in 1575 - wordt bewaard in het Escoriaal, gelegen in San Lorenzo de El Escorial nabij Madrid. Het schilderij uit onze verzameling is een replica ervan. Het kwam immers niet vaak voor dat vorstenportretten als deze naar een in levende lijve aanwezige vorst werden geschilderd, wel naar bestaande voorbeelden. Dit portret is Vlaams en dateert waarschijnlijk uit het begin van de 17de eeuw.
Mor, Anthonis
portret
Filips II van Spanje
Herinneringen aan Egmont
Lamoraal van Egmond
Het einde van een rebelse droom. De val van Gent in 1584
Graf Egmont, historische Persönlichkeit und literarische Gestalt
Maria van Hongarije. Kunst & Macht tijdens de Renaissance
doos (houder)
Doos van het ambacht van de tichel- en schaliedekkers
Zeshoekige loden doos met deksel afkomstig van het ambacht van de Gentse tichel- en schaliedekkers. Op het deksel zijn werktuigen zoals hamer, winkelhaak, passer, bouten, zaag en boor voorgesteld. De doos heeft twee friezen als versiering waarvan de onderste in renaissancestijl. Aangekocht op de veiling van de verzameling Speelman in 1874.
lood
gewicht (schaalonderdeel)
Smedengewicht van 6 Gentse Sint-Elooiponden
Bronzen gewicht van 25 ponden (2.600gr.) met schild en gekroonde hamer (?), het neringswapen van de smeden, en kruis met vijf globalen, ijzeren ring met ingeslagen cijfer IV. Jaartal 1631 NAKIJKEN
gedenkpenning
Gedenkpenning Festival Liberalen kring Vooruit Heilige Kerst, 1882
Het hoofd naar links van Leopold II staat op de voorzijde en rondom tussen een parelcirkel en een geprofileerde rand, links, LEOPOLD II KONING en rechts, DER BELGEN De keerzijde heeft een gesloten krans van met een lint omwikkelde gestileerde laurierbladeren, met erbinnen en op een centrale cirkel, rondom bovenaan, FESTIVAL 11 JUNI 1882 , horizontaal, LIBERALEN / KRING / VOORUIT / WYK / H. KERST / bloemetje en rondom een geprofileerde rand. Bovenaan een bol met ring. Meer dan vijftig jaar na de laatste grote investeringen was de Gentse haven dringend aan uitbreiding toe. Op 2 augustus 1880 besliste het stadsbestuur om het Tolhuisdok te graven en de Muidesluis te vervangen door een nieuwe sluis aan het Tolhuis en een andere in het De Pauw-kanaal. Door het slopen van de Muidesluis ontstond een rechtstreekse verbinding tussen het Handelsdok en het kanaal Gent-Terneuzen. Tevens zou een nieuwe voorhaven van 1.096 meter lang en 80 à 100 meter breed gegraven worden. De aannemers Willems en Casse werden aangeduid om de werken uit te voeren. Deze moesten in 1884 voltooid zijn. Op 11 juni 1882 werd de eerste steen gelegd van de kaaimuren. Om 15.30 h, na het banket in het stadhuis, trok een stoet naar de Muide. Deze bestond, naast de personaliteiten, uit 93 Gentse maatschappijen en had zich op de Korenmarkt gevormd. Iedere maatschappij had zijn vaandel voorop. Naast een regattenfeest van de Club Nautique waren ook talrijke muziekfestivals gepland. Ook de plaatselijke zangvereniging “Vooruit” richtte een groot festival in waarvoor deze gedenkpenning werd uitgegeven. De liberale zangvereniging “Vooruit” werd ca. 1875 gesticht aan de Voormuide en werkte samen met de fanfare met liberale strekking “De Noordster” die eveneens aan de Muide gevestigd was.
geslagen (procedé)
Voormuide
insigne (embleem)
Kenteken van Sint-Sebastiaansgilde
In een renaissance cartouche is centraal in verguld zilver de figuur opgezet van Sint-Sebastiaan gebonden voor een boom ; naast Sint-Sebastiaan is ingegraveerd, links, C en rechts, RD ; bovenaan een schelpmotief en onderaan is een haak waaraan en vogel naar rechts is bevestigd. Aan beide zijden zijn twee doorboringen voor bevestiging. Op de keerzijde zijn twee stempels ingeslagen, een van de maker (lam Gods met kruis en wimpel) en een van de zilver verificatie.
Segaert, Joannes Baptist
vermeil
medaillon (sieraad)
Medaillon met bloemenvaas
Meesterstuk van de Gentse zilversmid Pierre Joseph Jacques Tiberghien. Het medaillon werd door Charles Van Hulthem geschonken aan de Société Royale des Beaux-Arts et de Littérature de Gand en kwam na de opheffing van deze maatschappij in de stedelijke collecties terecht. Medaillon met de voorstelling van een bloemenvaas op een sokkel, tegen de achtergrond van een bergachtig landschap en vermoedelijk de stad Rome. Het is onderaan gesigneerd en gedateerd (1787) op de sokkel.
Tiberghien, Pierre Joseph Jacques
ontwerper
bewaarneming
Chambre Syndicale provinciale des Arts Industriels a Gand fondée en 1876. Exposition dans du Palais de l'Université. II Section Rétrospective
Oud Gents edelsmeedwerk en Chinees porcelein
familiepenning
Overlijdenspenning van Madeleine Diaz y Mercado, OBYT 23 MAY 1607
Een vierkant wapenschild is gedeeld in twee helften ; rondom een boord en erbuiten langs de verhoogde boord, * OBYT * 23 * MAY * I607 en onderaan een kruis. De keerzijde van de penning is effen. Madeleine Diaz y Mercado was de dochter van Jean en Clementina uit Santa Cruz. Ze was gehuwd met Diego d’ Aranda, zoon van François d’ Aranda die vanuit Burgos naar de Nederlanden was komen wonen en te Gent huwde met Gertrude van Vaernewyc. Diego volgde zijn vader op als Spaanse Consul te Brugge. Hij overleed er op 23 juli 1594 en werd begraven in de Augustijnenkerk aldaar. Ook zijn echtgenote, Madeleine Diaz, werd er bijgezet na haar overlijden op 23 mei 1607.
Gietvormen van een penning van de Heilige Geesttafel van de Sint-Michielskerk
De twee delen van deze gietvormen zijn op hun keerzijde dus ook voorzien van beeldenaars, zodat – als beide omgedraaid werden – opnieuw dezelfde penningen konden gegoten worden.
natuursteen
sleutelstuk
Balkzool met Sint-Pieter van het Toreken te Gent
Deze balkzool, versierd met het beeld van Sint-Pieter, is afkomstig van het Toreken aan de Vrijdagsmarkt te Gent. Het Toreken was oorspronkelijk het ambachtshuis van de leerlooiers of huidenvetters.
Toreken
sleutel (ijzerwaar)
boek
mantel, cape
baard
riem, gordel, tailleriem
Scaldis
De gouden eeuw der grote Steden
De eeuw der Vlaamse primitieven.
Masterpieces of Flemish Art: Van Eyck to Bosch
Vlaamse kunst en de 15de eeuw. Tentoonstelling van sculptuur, meubilair en kunstnijverheid uit de tijd van Lodewijk van gruuthuse (ca. 1427-1492
Lodewijk van Brugge, Heer van Gruuthuse, diplomaat en mecenas
Meesterwerken van de gotische beeldhouwkunst
Oude koeien uit de gracht
Archiefkoffer
Ijzeren koffer met ingewikkeld slotmechanisme. Het stuk behoorde tot de verzameling van de schilder Th. L. verboeckhoven die in 1885 werd aangekocht.
Blazoen van de nering der Vrije Schippers te Gent
Het ruitvormige blazoen met de afbeelding van een driemaster bevat in de rand volgende inscriptie: 'Den Amyrael is mynen name hier bekent fijn/Tot skeijsers dienste moetick altijts bereet staen/Om den Coopman te bewaeren moetick ooc deligent sijn/Huut de zee sal ic de vianden zeer vreet slaen. 1575'. Vermoedelijk is het gebouw links van het schip, de schipperskapel die werd afgebroken in 1837, terwijl rechts het Kuipgat, een sluis op de Leie, is afgebeeld. De verstrengelde letters S en L onderaan staan voor Schelde en Leie. Bij plechtigheden werd het blazoen door het ambacht in een optocht meegedragen, terwijl het bij begrafenisplechtigheden van ambachtslieden nabij de lijkbaar werd opgehangen.
Gildehuis der Vrije Schippers
driemaster
schip
Kuipgat
Schipperskapel
Keizer Karel en zijn tijd.
Op de Rede
Eenheid en scheiding in de Nederlanden 1555 - 1585
Keizer tussen stropdragers
Stad in Vlaanderen. Cultuur en maatschappij 1477-1787
Met passer en kompas. Zuid-Nederlands kapitaal en kennis als bouwstenen voor de VOC
Made in Belgium
munt (ruilmiddel)
Gallische gouden stater
Deze stater wordt soms toegeschreven aan de Morini, anderen beschouwen ze als de laatste fase van de aanmuntingen van de Ambiani. Ze komen in alle geval van noord-west Gallië en circuleerden ook in grote aantallen in het zuiden van Engeland. Het zijn imitaties van de Macedonische staters van Philippos II, waarbij het hoofd op de voorzijde geëvolueerd is tot een vormeloze bobbel, en de biga op de keerzijde tot een vrij abstract paard. Deze staters zijn heden ten dage veruit de meest voorkomende Gallische goudstukken.
Gallië
goud
Boegbeeld van het schip Marie-Louise
Houten boegbeeld in de vorm van een vrouwenhoofd, afkomstig van het schip 'Marie-Louise'.
hoofd (van vrouwelijke menselijke figuur)
Handel en koopvaardij in de 18de en in het begin van de 19de eeuw
Oostende & Co. Het verhaal van de Zuid-Nederlandse oost-Indiëvaart 1715-1735
ceremonieel object
Eedschijf met voorstelling van Christus aan het kruis
De ambacht van de Korenmeters gebruikte deze schijf voor de eedaflegging van nieuwe leden.
Korenmetershuis (Gent)
zon (als hemellichaam)
maan (als hemellichaam)
Olijfberg
doodshoofd, schedel (symbool van de Dood)
verf
kanon
Kanon met monogram van keizerin Maria-Theresia
Oit kanon en inv. 01656 werden door de Oostenrijkse Keizerin Maria-Theresia (1717-1780) aan de Gentse Sint-Jorisgilde geschonken. Het monogram van de keizerin M T, gevat in een lauwerkrans en getopt door een keizerskroon, werd op de loop aangebracht. Het rechthoekig affuit wijst op een gebruik als vesting- of scheepskanon. Misschien gebruikt om saluutschoten af te vuren.
Oude wapens uit de musea van België - Verzameling Pierre Solvay
embleem (onderscheidingsteken)
Wapenschild van het ambacht van de Gentse Oud Schoenmakers
Geborduurd wapenschild / blazoen van het ambacht van de Oud Schoenmakers, met de voorstelling van een klimmende leeuw met stok. Behoorde oorspronkelijk tot de verzameling van L.Minard die in 1883 in Gent werd geveild.
borduren
satijn
linnen
zilverdraad
kandelaar
Belkandelaar
kandelaar op hoge, klokvormige voet met vlakke vetschaal en klepeltje waardoor hij tevens dienst doet als tafelbel. De mantel is voorzien van ornamentfriezen met geciseleerde bladranken en stippelversiering . De balustervormige schacht heeft een kaarsenhuls met uitstaand kraagje.
De huisvesting in Rubens' tijd
kruis (beeldend werk)
Kruisje
Reliekkruisjes met gegraveerde voorstelling van Christus aan een zijde en met het familiewapen van P. de Bergues, aartsbisschop van Mechelen, aan andere zijde. Volgens een notitie van museumconservator Hermann Van Duyse is het reliekkruisje gevonden in een beeld. Het werd in 1879 aangekocht voor het museum van de heer Vereecken - Castien.
oorkonde
Vidimus
het Vidimus, een geauthentificeerd afschrift van een oorkonde voor de Onze-Lieve-Vrouwkerk (parochiekerk van Sint-Pieters) te Gent. Het origineel had waarschijnlijk de vorm van een pauselijke bulle . Regest: paus Bonifatius IX (1389-1404) verleent een aflaat aan de Onze-Lieve Vrouwkerk (parochiekerk van Sint-Pieters) te Gent op 1 februari 1401 ten voordele van de gelovigen die jaarlijks in de periode van 12 augustus tot 28 augustus de kerk bezoeken en meehelpen aan het herstel en het behoud ervan De gelovigen moeten biechten en bijgevolg worden er regelingen getroffen zodat er voldoende biechtvaders aanwezig zijn. het vidimus dateert van 18 augustus 1537 en de affirmatie gebeurt door de abt van Sint-Pietersabdij, Geradus Cuelsbroeck. Rondom de tekst als boordversiering is een verluchting aangebracht met daarin links het wapenschild en het devies van de Sint-Pietersabdij en rechts het wapenschild van de abt Gerardus Cuelsbroeck.
perkament
schotel
Diepe schotel
Diepe schotel met schuinoplopende rand. Op de keerzijde van het plat staat de Tudorroos met de initialen I.V.D. en de datum 1771. Aangekocht in 1916 van D. De Keghel.
wijwaterbakje
Wijwatervat
Wijwatervaatje in bekervorm met platte ronde basis en beeldje van de O.L.V. en Jezuskind.
Neurenbergse koffer, meesterkoffer voor de Compagnie Serruriers
Nürnberg
paxtafel
Paxtafel Mariën Theeren
Afkomstig van de Gentse Rederijkerskamer Mariën Theeren, met de voorstelling van hun blazoen, het zogenaamd Lelyen metter wortelen. Een lelie tak met wortels groeit uit een hart waarop het woord Rethorica (rethoia) is gegrift. De lelie wordt bekroond door Maria met Jezuskind op de arm. Over de bloem is centraal een banderol voorgesteld met het opschrift: Marien theere. Het monogram M (Maria) is vijf maal afgebeeld en een Sint-Jacobsschelp bevindt zich aan de rechterzijde van de bloem. De paxtafel wordt aangekocht in april 1861 bij Benoni Verhelst te samen met andere voorwerpen. (vgl. inv.01023).
rederijker
bloemen: lelie (fantastische planten)
sint-jakobsschelp (ornament)
Madonna: d.w.z. Maria met het Christuskind
monogram van Maria
ivoor
Chambre Syndicale provinciale des Arts Industriels a Gand fondée en 1876. Exposition dans les Salles du Casino. Section Rétrospective
500-jarig bestaan Marien Theeren
Paxtafel van de St. Sebastiaansgilde
Peisberd of paxtafel met de voorstelling van de marteling van Sint- Sebastiaan, afkomstig van de Gentse Sint-Sebastiaansgilde. Sint-Sebastiaan vastgebonden aan een boomstam wordt door twee boogschutters met pijlen doorboord. Onder het tafereel wordt zijn naam in gotische letters weergegeven, voorafgegaan en afgesloten door een P in een cirkel ingeschreven. De paxtafel werd in 1866 aangekocht voor 100 frank.
Koninklijke en Ridderlijke Hoofdgilde van Sint-Sebastiaan te Gent
Sint-Sebastiaan (martelaarschap, lijden, dood)
boom
wapen van de boogschutter: pijl
wapen van de boogschutter: boog
soldaat
nimbus
Sint-Sebastiaan
SHOOT!
vaandel
Vaandel van de metselaars en steenhouwers
Vaandel van rode damast van het metselaars en steenhouwersambacht van Gent met aan de ene zijde de voorstelling van de Vier Gekroonden, patroonheiligen van het ambacht en aan de andere zijde Christus aan het kruis geflankeerd door Maria en Johannes. Onder de voorstelling zijn in een cartouche naast de naam van de opdrachtgever en de vervaardigingsdatum, de namen van de bestuursleden weergegeven.
Matthys, Hendrik
damast
zijde (textiel)
textiel (materiaal)
Gezicht op de heerlijkheid Sint-Baafs en de stad Gent
Het schilderij toont een gezicht in vogelvlucht van de Sint-Baafsabdij en het Sint-Baafsdorp met op de achtergrond de stad Gent vóór het bevel in 1540 van Karel V om de abdijkerk te slopen en het Spaans kasteel te bouwen. Een gele lijn geeft de omtrek van de citadel aan. Het is een kopie naar een werk van Lucas de Heere, vervaardigd door Alexander van Haute in 1701-02 in opdracht van de stadsmagistraat van Gent (cfr. V. Van der Haeghen, La grande vue panoramique de la ville de Gand en 1534, Brussel 1896, p. 4-6). Het origineel van De Heere werd geschilderd in 1564 in opdracht van Viglius Aytta van Zuichem, tweede gemijterde proost van het Sint-Baafskapittel. Dat werk droeg dan ook de wapens van de opdrachtgever. Voor het stadsgezicht van 1564 heeft Lucas de Heere zich op zijn beurt geïnspireerd op een werk van 1534 aangezien hij de toestand van voor 1540 niet meer kon zien (cfr. V. Van der Haeghen). Daarbij heeft hij de verhoudingen gewijzigd door zijn paneel breder te maken en het gezichtspunt te verlagen. Hierdoor verwijdert het stuk zich meer van de conceptie van een plattegrond en wordt het een meer realistisch, in perspectief gezien stadsgezicht. Dit is te begrijpen omdat de abdij op de voorgrond voor de originele opdrachtgever het belangrijkste motief was. De topografie van de stad was toen slechts van ondergeschikt belang. Er valt niet aan te twijfelen dat het de bedoeling van Viglius was om een herinnering te bewaren aan de Sint-Baafsabdij en een posthuum eerbewijs aan de laatste abt, Lucas Munnich.
Van Haute, Alexander
Sint-Baafsabdij
Belfort (Gent)
Sint-Baafskathedraal
Sint-Niklaaskerk
Portus Ganda
Macharius - Heirnis
Sint-Pietersabdij
Sint-Pieterskerk
Schelde
Sint-Jorisbrug
Sint-Jorispoort
Pasbrug
Dendermondse poort
Hospitaalpoort
Vues anciennes de Gand
Oostvlaanderen vlagt
Carlos V y su ambiente
Egmont en zijn tijd
Geschiedenis Chaumont-Gistoux
St-Bavo in kunst en volksleven
Flic Flac, un aperçu de la ville flamande à la lumière de l'eau
Skyline
Engel
Ontwerp in terra cotta voor de engel links aan de trap van de preekstoel bestemd voor de Sint-Baafskathedraal. De engel houdt het wapenschild van bisschop Triest vast. De signatuur van de beeldhouwer, Laurent Delvaux, bevindt zich op de sokkel.
boetseren
Delvaux, Laurent-Joseph
Gand. Trésors d'une ville Flamande
De Gentse Portus aan de Reep. Verleden en toekomst
Barok onthuld. Nieuwe blik op de beeldhouwkunst in Brussel en in België
Twee met wapenschilden versierde zijluiken van een retabel
Deze twee panelen maakten deel uit van een retabel dat een geschilderd of, meer waarschijnlijk, een verloren gegaan gebeeldhouwd middenstuk had. Vier wapenschilden staan op de de binnenkant van de luiken, links bovenaan dat van de Spaanse koning en links onderaan dat van de familie De Gruutere. Op het rechterluik zijn de wapens van Gent geschilderd en die van de familie van Hueribloc. Op de buitenzijde is tweemaal het wapenschild van de Sint-Antoniusgilde aangebracht. Het is dus heel waarschijnlijk dat de families De Gruutere en Hueribloc dit retabel aan de Sint-Antoniusgilde hebben geschonken. Het kan ook zijn dat het hier gaat over Karel de Gruutere, ridder, heer van Eksaarde, die op 8 oktober 1557 overleed. Hij was immers de eerste schepen van de Keure van Gent in 1522 en in 1556-57. Ook Frans Hueribloc behoorde in de periode 1556-1557 tot de schepenen van de Keure. Hij overleed op 24 oktober 1586. Misschien waren zij beiden de schenkers van het retabel.
Exposition d'Art héraldique et des Armoiries des Chevaliers de la Toison d'Or au profit de l'Oeuvre de l'Hospitalité de Nuit à Gand.
komfoor
Komfoor
Ronde komfoor rustend op drie pootjes met opengewerkt lintdecor als versiering. De koperenrooster binnenin is opengewerkt en versierd met knorren, gehamerde rand en vast gezet met schroef in zilveren houder
Roelants, Joseph Gaspard
schenking
Brugge
Collectiepresentatie Thesaurie: Zilver
collecteschaal
Collecteschaal van de Brouwers
Schelpvormig met klapdeksel waarop een zilveren reliëfvoorstelling van Sint-Arnoldus als bisschop, met een valk in de rechterhand en een staf in de linkerhand, staande op een sokkel waarop het opschrift 'H. ARNOLDUS. Links en rechts van hem, brouwersgereedschap (mand waarin kolf en roerstok). Onderkant van de schaal versierd met bolplooien. Afkomstig uit de brouwerskapel te Gent en in het bezit van Louis Minard geraakt. Bij de veiling van de verzameling Minard in 1883 aangekocht door museum.
Beroepsheiligen.
Bieren en Pintelieren
Sint-Arnoldus en de abdij te Oudenburg
Collectietentoonstelling
kelk (liturgisch)
Kelk met het wapenschild van bisschop Carolus van den Bosch
Kelk met zeslobbige voet met gegraveerd wapenschild van Carolus van den Bosch, 8ste bisschop van Gent (1660-1665), met merk van Jan van Sichen (ook wel Sychen, Sijchen Sighen en Zighem geschreven). Het merkteken van Jan I Van Sichen is geregistreerd op de insculpatieplaat inv.00765.03-29.
Van Sichen, Jan (I)
stempel
Zegelstempel van de vereniging Orpheus
De zegelstempel heeft centraal de voorstelling een lier, geflankeerd door twee samengebonden lauwertakken. Een inscriptie is op de rand aangebracht samen met een solsleutel en een muziekteken. De Muziekmaatschappij Orpheus is in 1902 ontbonden. De toenmalige leden van de maatschappij: de heren: Ch. Callebaut; A. Cogen; F. Cogen; Em. De Bie; J. De Boeve; G. Durier; F. Mortelmans; Pr. Mortelmans; Ch.Schepens; Is. Schepens; A. Stassinet; H. Van Autryve; P. Van Boxtaele; Ph. Van Cauter; A. Vanden Stuyft; r. Van de Waele; L. Van Gheluwe; J. Vuylsteke hebben door tussenkomst van de heer Emile De Bie ( Veerstraat 7, Gent) medailles en inktstempel museum geschonken. Archief en briefwisseling werd aan het bibliotheek van de Stad en de Hogeschool geschonken. De zegelstempel werd later aan het Stadsarchief in bewaring gegeven en kwam in 2005 terug naar het museum.
draaien (draaibank)
koperlegering
overdracht
Willem I bezoekt de werken aan de nieuwe Citadel te Gent
Willem I en zijn zoon prins Frederik bezochten in mei 1823 de bouwwerf van de nieuwe citadel, gebouwd buiten de Kortrijkse Poort in het zuidelijk deel van de stad Gent. Op de achtergrond zien we de Sint-Pieterskerk. Dit schilderij dateert wel van veel later en is waarschijnlijk zelfs pas in de 20ste eeuw tot stand gekomen.
Willem I
Beneluxweek
Gent en Willem I (1814 - 1830). Herinneringen.
modello
Kopje van een bok
Het kopje van de bok diende waarschijnlijk als model voor gelijkaardige motieven die in edelmetaal werden uitgevoerd. Het geciseleerde kopje was een ontwerp van de bekende Gentse zilversmid P.J.J. Tiberghien. In zijn album met tekeningen en gravures bewaard in de Gentse universiteitsbibliotheek zijn twee tekeningen nr. 537 en 538 van het kopje aanwezig. Het behoorde tot de verzameling van Charles Onghena die in Gent werd geveild in oktober 1885. Hij werd toen voor de museumverzameling aangekocht. Het kopje werd gestolen in 1968.
Vaasje
Vaas in hispano-moreske stijl versierd met geometrische motieven, in 1842 gevonden in de gebouwen van het Wenemaersgodshuis aan het Sint-Veerleplein.
Spanje
klei
Vrolijk, Vrij en Vunzig. De middeleeuwen, een veelzijdige ontdekking.
Ereblazoen van de oude schoenmakers, Gent, 1539
Het reliëf in de vorm van een renaissance portiek is centraal versierd met het wapenschild van het ambacht van de Oude Schoenmakers. Het wapen met klimmende leeuw en dwarsbalk wordt rechtgehouden door een romeinse krijger en een vrouw ( Maagd van Gent?). De pilasters van het portiek met renaissance decoratie dragen bovenaan de wapenschilden van Vlaanderen en Gent. In het fronton is het wapenschild van het keizerrijk, de dubbelkoppige arend, aangebracht. De cartouche onderaan bevat het opschrift en datum. De ambachtslui kochten oude schoenen op en herstelden ze. Het blazoen behoorde oorspronkelijk tot de verzameling van Louis Minard die in Gent in 1883 werd geveild. Het stadsbestuur kocht het toen aan voor het museum. Het object werd in 1847 door Felix De Vigne gepubliceerd in zijn boek Recherches historiques sur le costumes civils et militaires des gildes et des corporation de métiers, leurs drapeaux, leurs armes, leurs blasons, etc., Gand 1847, p.64. De fotograaf C. Wante en Zoon, woonachtig in de Hoogstraat te Gent, maakte als eerste een fotografische opname van het object. De heer J. De Meyer, conciërge van het Oudheidkundige Museum, bestelde in 1888 bij N. Heins een lithografie van het object.
vrouw
soldaat, soldatenleven
helm
arend (heraldiek)
Maagd van Gent
Germanus van Auxerre
Gent haven en stad
De kogel door de kerk?
Historie op perkament
De eigenheid van de Stad in de middeleeuwen
mortier
Mortier
Kleine ijzeren mortier op houten onderstel oorspronkelijk eigendom van de Sint-Jorisgilde. De twee mortieren (zie ook inv. 01643) kwamen in het bezit van de verzamelaar Verboeckhoven. Zijn collectie werd in 1885 aangekocht.
gietijzer
Gietvorm voor de keerzijde van een gildepenning van de kaarsenmakers
Recto: Een man, met een ronde hoed met smalle rand, staat in vooraanzicht voor een ronde kuip met twee oren ; hij doopt met beide handen zes aan een stok opgehangen kaarsen in de kuip ; op halve hoogte, gesplitst door de man, I7 – 35 ; rondom, een gewelfde boord (dit alles verzonken en in spiegelbeeld) ; deze beeldenaar is omgeven door een iets hoger effen veld, dat op 600 h. onderbroken wordt door een naar buiten toe afhellend gietkanaal, en in de benedenhoeken en de rechter bovenhoek voorzien is van een ronde uitboring. Verso: Effen. De kruideniers, kaaskopers en kaarsenmakers gingen onder Keizer Karel samen de 9e gilde vormen, maar ze mochten hun eigen patroonheilige, wapen en devies behouden. Het gebruik van gildepenningen was binnen de ambachtsgilden wijdverspreid. Ze dienden in vele gevallen om de verplichte aanwezigheid van de leden op de plechtigheden van de gilde te controleren. De gietvorm van de voorzijde 14128
kalksteen
Standbeeld van Karel V
De naar rechts gedraaide figuur in heupstand met vooruitgeschoven rechterbeen draagt de keizerskroon op het hoofd. De keizersmantel met hermelijn is naar voren geopend. In de vooruitgestoken linkerhand houdt hij een wereldbol, bekroond met een kruis, terwijl hij in de linkerhand een opgeheven zwaard houdt. Waarschijnlijk is dit beeld het verkleinde model van een houten, meer dan levensgroot, standbeeld dat werd opgericht op de Vrijdagmarkt in Gent in januari 1600 ter gelegenheid van de Blijde Intrede van Albrecht en Isabella. De Antwerpse beeldhouwer Robert Collins De Nole kreeg van het Gentse stadsbestuur de opdracht een beeld van Karel V in hout te snijden. Het beeld moest verguld worden en op een zuil van blauwe en witte arduinsteen geplaatst worden. De Brugse beeldhouwer Mathijs vander Haeghen zou de zuil versieren met de wapens van de keizer. Reeds in 1601 werd dit houten beeld vervangen door een stenen exemplaar waarvoor steenhouwer Arent van Loo het materiaal leverde. Wie de beeldhouwer was bleef onbekend. Gedurende de zeventiende en achtiende eeuw werd het standbeeld van Karel V herhaald beschadigd en hersteld. Een zilveren koffiekan van de Gentse zilversmid Jan Baptist Paulus uit 1775 (zie inv. 00927) vermeld volgend opschrift : gegeven aen jud. Neijt vrijeschipper door het magis. van Gend voor het oprechten der statue van keijser Carel den 5. in t jaer 1775. In dat jaar werd namelijk de sokkel van het beeld vernieuwd. Uiteindelijk zal het standbeeld van karel V op de Vrijdagmarkt in november 1792 door de Fransen verwoest worden. Een aquarel met de voorstelling 'Feesten op de Vrijdagmarkt te Gent naar aanleiding van het intrekken van de decreten van Jozef II op 10 juni 1787' (zie inv. 00532), toont centraal op de voorgrond het standbeeld en is een van de laatste getuigenissen hiervan. Het beeldje werd aangekocht in 1847 op de veiling van de verzameling van Pierre Joseph Versturme-Roegiers in de verkoopzaal van Ferdinand Verhulst.
De Nole, Robert (II)
Albrecht en Isabella 1598-1621
Wapenschild
Houten wapenschild met centraal 3 vissen. hert schild is omgeven door voluten en acanthusbladeren. De bekroning is samengesteld uit een gevleugeld engelkopje onder een kardinaalshoed? waaraan een geknoopt touw met flosjes is bevestigd.
Portret van pater Bernard de Jonghe
Het portret van deze Gentse geschiedschrijver werd zeer waarschijnlijk geschilderd rond 1702 en zit nog in de oorspronkelijke gebeeldhouwde lijst. Hij is uitgebeeld in de kledij van de Predikeren en heeft de kenmerkende tonsuur. Op de achtergrond staat het familiewapen, vier horizontale banden op een zilveren veld, gevat in een ovaal omcirkeld door twee gekruiste bladeren waarin 4 geabstraheerde zwanen, en daaronder het opschrift: In pace et acquitate. In zijn hand houdt hij een half geopend boek vast. In 1702 verbleef deze pater in het klooster van de Dominicanen van 's Hertogenbos in Mechelen en het is daar dat de schilder Gillis Smeyers de Oudere werkte. De pater was toen slechts 28 jaar oud. Commissielid C.P. Serrure kocht in 1839 het schilderij voor het museum. De heer Vandervin ontvangt in 1847 22 frank voor de restauratie van het portret zoals blijkt uit de rekeningen van de museumcommissie.
Smeyers de Oudere, Gillis
de Jonghe, Bernard
Lodewijk XV schouwt de Franse troepen voor Gent
Op 11 juli 1745 namen de Franse troepen de stad Gent in. Hier is te zien hoe de Franse koning een défilé van ruiters schouwt. Hij staat links op het schilderij, omringd door zijn gevolg. Op de achtergrond strekt zich het panorama van de stad uit. Van Siclers schilderde dit in 1780, dus lang na de gebeurtenissen. Het is waarschijnlijk geschilderd in opdracht van de graaf Thiennes, de eerste schepen van Ghedeele van Gent in 1745. Hij was de persoon die de sleutels van de stad aan Lodewijk XV had aangeboden.
Van Siclers, Engelbert
Opdrachtgever
paard
ruiter
troepen (militaire dienst)
militaire dienst
koets, passagierskoets
bourgeoisie, middenklasse, burgers, poorters
hond
Klooster van de Engelse benedictinessen
Begijnhof Onze-Lieve-Vrouw ter Hoye
Heilige Kerstkerk
Abdij Nieuwen-Bosch
Sint-Annakapel
Abdij van Baudeloo
Oostenrijkse Successieoorlog
Lodewijk XV van Frankrijk
Anzegem
De Opera van Gent. Het 'Grand 'Théâtre' van Roelandt, Philastre en Cambon.
Eenheid op papier. De Nederlanden in kaart van Keizer Karel tot Willem I
Jubileumfeesten van het Heilig Bloed 1748 - 1749
Tuinen van Eden : Van keizer Karel tot heden
Slag van Lafelt en het Beleg van Maastricht
...Bedorven, geruineerd ende affgebrant: oorlogsleed van Alva tot Napoleon
Karel Alexander van Lotharingen, mens, veldheer en Grootmeester
Gietvorm voor de keerzijde van een penning van de kaaskopers
Recto: Een balans in evenwicht ; tussen de schalen ervan, een kuip met een klomp boter ; rondom, een gewelfde boord (dit alles verzonken en in spiegelbeeld) ; deze beeldenaar is omgeven door een iets hoger effen vierkantig veld en een effen kraag ; deze laatste bestaat slechts uit vier cirkelsegmenten (het segment onderaan is weggebroken) ; het vierkantig veld is op 600 h. onderbroken door een naar buiten toe afhellend gietkanaal, en voorzien van een cilindervormige pin (in de linker bovenhoek) en van een ronde uitboring (in de rechter benedenhoek). Verso: Een effen veld, met rondom een brede en iets hogere effen boord , in het centrum, een verticaal geplaatste ronde bevestigingspin met een geprofileerde voet. Op de zijkant, een dubbele horizontale groef. De kruideniers, kaaskopers en kaarsenmakers gingen onder Keizer Karel samen de 9e ambachtsgroep vormen, maar ze mochten hun eigen patroonheilige, wapen en devies behouden. Het gebruik van penningen was binnen de ambachten wijdverspreid. In veel gevallen werden ze gebruikt om de verplichte aanwezigheid van de ambachtsleden op plechtigheden van het ambacht te controleren. De gietvorm van de voorrzijde heeft inv.nr.14142. Op het voorwerp hangt en oud etiket met nr. 8 ( veiling Speelman).
weegschaal
boter
vaten voor het opslaan of vervoeren van voedsel
houten container: vat, ton
insculpatieplaat
Insculpatieplaat Gentse tingieters
Cirkelvormige plaat met geprofileerde rand, waarin 97 merken van tingieters geslagen zijn. Wellicht is de plaat rond 1730 vervaardigd. Immers op 24 maart 1730 werd door de magistraat een nieuwe ordonnantie voor de tin- en loodgietersnering uitgevaardigd. De ordonnantie van 1730 bepaalde de verschillende kwaliteiten tin en de merken die ervoor moesten gebruikt worden. Engels tin moest gemerkt worden met: de dubbele Tudor roos en met de Maagd van Gent. Fijn tin of hamertin moest gemerkt worden met het persoonlijk hamermerk van de tingieter, de leeuw en met de kleine Tudorroos of het meesterteken van de tingieter. Keurtin of pottin kreeg het persoonlijk gekroond kepertje van de tingieter en het meesterteken van de tingieter. Elke tingieter moest dus volgens de ordonnantie van 1730 volgende merken in bezit hebben: de dubbele roos; de Maagd van Gent; een eigen hamermerk; een merk met de leeuw; de kleine roos, het eigen meestermerk en het eigen kepermerk. Op de plaat kunnen de merken van 17 verschillende meesters onderscheiden worden. Dertien ervan kunnen aan Gentse tingieters gelinkt worden die tot het ambacht waren toegetreden op het einde van de 17de en in het begin van de 18de eeuw. De meester met de initialen I.T. is waarschijnlijk de tingieter Johannes Tock, die meester werd op 20 januari 1706. De meester met de intitalen I.V.M. is misschien te identificeren als Joos Vande Moortele, die in 1682 deel uitmaakte van het bestuur van de ambacht. De meester met initialen F.S.is waarschijnlijk Sebastien Fiers die op 7 juni 1689 meester in het ambacht werd. De meester met de initialen R.D.K. is misschien Roelandt De Kimpe die in 1707 proefmeester van het ambacht was. De meester met initialen I.T. is misschien te identificeren als Judocus Tock die in 1687 in het ambacht fungeerde als proefmeester. De meester met de intialen I.C. is waarschijnlijk Jacques Cruyl die in 1694 als proefmeester werd vermeld. De meester met de initialen P.G.S. is vermoedelijk Pieter Guliamo Soetkins die op 16 november 1680 zijn meesterproef in het ambacht aflegde. De meester met de initialen I.V.A. is misschien te identifieceren met Joris vanden Abeele die op 14 december 1682 meester werd. Jacobus Vanden Abeele die het meesterschap behaalde op 9 mei 1707 voert dezelfde intialen. De meester met initialen G.V.A. is vermoedelijk Guillaeme Vanden Abeele die in 1695-1696 deel uitmaakte van het bestuur van het ambacht. De meester met de initialen N.D.V. is waarschijnljik te identificeren als Nicolaas De Vyncke die op 8 mei 1685 meester werd. De meester met de initialen S.D.K. is misschien te identificeren als Symoen De Kimpe die op 10 maart 1689 zijn meersterproef aflegde. De meester met de intialen D.D.G. is vermoedelijk Dominicus De Graue die op 28 juli 1691 meester werd.
Tin. Onstaan - evolutie - gebruik
Het Stadswapen van Gent
Zegelstempel van S. Claude Philippe De Brune
De zegelstempel heeft centraal de voorstelling van het familiewapen met helm en helmteken. In het wapenschild zijn drie franse lelies en drie merels voorgesteld. het helmteken is eveneens een merel. Een inscriptie is op de rand aangebracht. In de registers giften van het museum staat vermeld dat de stempel in mei 1887 door het stadsarchief aan het museum werd gegeven.
aandenken
Lofdicht ter ere van Engelberto Delfortrie, abt van Baudelo
Lofdicht gedrukt op zijde door Pieter de Goesin.
drukken
De Goesin, Pièrre François Antoine
inkt
masker (kleding)
Duivelsmasker
Dit masker van de duivel 'Lucifer' werd sinds de 17de eeuw gebruikt door de Gentse Sint-Michielsgilde in de ommegang van Sint-Michiel. Hierin trad een duivel op die door kleine duiveltjes beschermd werd tegen de aanvallen van de 'vlegelmannen' (leden van het pijndersambacht in het wit gekleed en gewapend met een vlegel). Dit was een zinspeling op de strijd van Sint-Michiel (patroonheilige van de gilde) tegen de 'gevallen engelen', waarvan Lucifer de leider was. Het gebruik bleef tot in de 19de eeuw gehandhaafd. Het personage dat de 'aartsduivel Lucifer' voorstelde, droeg dit masker dat bestaat uit twee scharnierende delen die rond de hals werden gesloten. Het masker heeft een kuif, twee horens, een dikke platgedrukte neus met brilletje en opgericht oren met drieledige oorhanger. De brede, rode, uitgestoken tong heeft aan de basis bovendien een fluitje. De bril verwijst vermoedelijk naar de hebzucht van het personage en de uitstekende tong naar een 'scherpe tong' of de neiging om te roddelen.
Koninklijke en Ridderlijke Hoofdgilde van St.-Michiel te Gent
Ommegang van Sint-Michiel
bril
tong
oorbel
duivel(s) en demonen: Lucifer
uitstekende tong
Het masker
Vastenavond - Carnaval. Feesten van de omgekeerde wereld
Witte Magie - Zwarte Magie
The Fascinating Faces of Flanders
Masks Faces of Culture
Krijg en Kunst : Leopold Willem (1614-1662) : Habsburger, landvoogd en kunstverzamelaar
Ziek. Tussen lichaam en Geest
En Garde ! Prêts ? Allez !
Le monde à l'envers. Carnavals et mascarades d'Europe et de Méditerranée
Ondergronds in de stad
Aandenken aan het leggen van een nieuwe marmeren vloer bij de nering der brouwers
marmer
Sleutel van archiefkoffer
Trapaanzet
Tijd
Ontwerp voor de centrale beeldengoep aan de preekstoel bestemd voor de Sint-Baafskathedraal. De groep bestaat uit twee allegorische figuren die in het contract dat de beeldhouwer, Laurent Delvaux, afsloot met het kapittel van de Sint-Baafskathedraal, 'Waarheid' en 'Tijd' worden genoemd. 'Waarheid' is voorgesteld als een jonge vrouw met een open boek in de hand en de voeten op een wereldbol. 'Tijd' is voorgesteld als een gevleugelde ouderling op een rots zittend. Hij verwijdert het mantelpand boven zijn hoofd. Laurent Delvaux werd geïnspireerd door een onvoltooid werk van Bernini ' De waarheid door de Tijd ontsluierd'.
oude man
Stukje voetstuk bij de Tijd
Ontwerp voor de centrale beeldengoep aan de preekstoel bestemd voor de Sint-Baafskathedraal. De groep bestaat uit twee allegorische figuren die in het contract dat de beeldhouwer, Laurent Delvaux, afsloot met het kapittel van de Sint-Baafskathedraal, 'Waarheid' en 'Tijd' worden genoemd. 'Waarheid' is voorgesteld als een jonge vrouw met een open boek in de hand en de voeten op een wereldbol. 'Tijd' is voorgesteld als een gevleugelde ouderling op een rots zittend. Hij verwijdert het mantelpand boven zijn hoofd. Laurent Delvaux is hier geïnspireerd door een onvoltooid werk van Bernini 'De waarheid door de Tijd ontsluierd'.
tekening
Interieurtekening van de oude keuken uit een woning aan het Sluizeken te Gent
In 1916 schonk P. Van Biesbroeck de wandbekleding in geglazuurde tegels en de binnendeur van de oude keuken in een woning aan het Sluizeken (toen nr. 22) te Gent aan het museum. Het museum liet deze tekeningen van het interieur maken voordat de tegels en de deur werden gedemonteerd. Een deel van de tegels werd in de jaren 1930 gebruikt als wandbekleding bij de inrichting van het Bijlokemuseum. De andere stukken werden opgenomen in de museumverzameling, waaronder het hier afgebeelde tegeltableau met keizer Leopold (inv. 13512) en een van de tegeltableaus met een vogel (inv. 13513).
van den Bogaert, Jan
tekenaar
waterverf
opdracht
In 1916 schonk P. Van Biesbroeck de wandbekleding in geglazuurde tegels en de binnendeur van de oude keuken in een woning aan het Sluizeken (toen nr. 22) te Gent aan het museum. Het museum liet deze tekeningen van het interieur maken voordat de tegels en de deur werden gedemonteerd. Een deel van de tegels werd in de jaren 1930 gebruikt als wandbekleding bij de inrichting van het Bijlokemuseum. De andere stukken werden opgenomen in de museumverzameling, waaronder de hier afgebeelde binnendeur (inv. 02269).
sauskom
Sauskom
Bourgeois, Jean Denis
Huiskandelaar
een huiskandelaar met een geprofileerde, oplopende voet en balustervormige stam.
America
Beeld van een vrouw met ontblote borsten, palmtak in de hand en aan haar voeten een kameel?. Op de sokkel lezen we ' America '. In de handgeschrven inventaris van het museum uit 1878 staat enkel de sokkel vermeld.
albast
processietoorts
Processietoorts van de Gentse Brouwers
H.Arnoldus, patroon van het Gentse brouwerambacht, is voorgesteld onder een baldakijn in rocaille-stijl. Op de basis zijn drie wapenschilden voorgesteld: het wapen van het ambacht, het wapen van Vlaanderen en het wapen van de Stad Gent. Het geheel wordt bovenaan bekroond met vaasvormig sokkeltje versierd met akantusblad en waarop de kaarsenpin bevestigd is. Meestal zijn er per ambacht twee toortsen bewaard. Het tweede exemplaar heeft echter geen heiligenfiguur meer. De toorsten behoorden tot de verzamelingen van L. Minard - Van Hoorebeke en werden tijdens de veiling van die verzameling in 1883 aangekocht. In de oude literatuur staan de toorsten steeds vermeld als de toortsen van het ambacht der Oud Schoenmakers die de H.Germanus als patroonheilige hadden.
Lyrana Lier 750 jaar stad
Marmeren plaat van de Vrije Schippers, 1788
dienende als decoratie van de archiefkast van de Nering van de Onvrije Schippers van Gent
Deze elegante sauskom en haar tegenhanger (inv. A2022.13.2-2) behoren tot de vroegste creaties van de bekende edelsmid, graveur en ontwerper Tiberghien. De ontwerptekening of presentatietekening van deze sauskom wordt bewaard in de Universiteitsbibliotheek Gent (https://lib.ugent.be/catalog/rug01:002398866). Zilveren sauskom op een ovale voet. De bovenzijde van de voet en het onderste deel van de kuip hebben een gegroefde decoratie. Een parelrand vormt de scheiding met het onversierde bovenste deel van de kuip. Druivenranken versieren de aanzet tot het oor.
Deze elegante sauskom en haar tegenhanger (inv. A2022.13.1-2) behoren tot de vroegste creaties van de bekende edelsmid, graveur en ontwerper Tiberghien. De ontwerptekening of presentatietekening van deze sauskom wordt bewaard in de Universiteitsbibliotheek Gent (https://lib.ugent.be/catalog/rug01:002398866). Zilveren sauskom op een ovale voet. De bovenzijde van de voet en het onderste deel van de kuip hebben een gegroefde decoratie. Een parelrand vormt de scheiding met het onversierde bovenste deel van de kuip. Druivenranken versieren de aanzet tot het oor.
reliekschrijn
Reliekschrijn met buste van Sint-Hubertus
Archiefkoffer met sleutel
Belforten
Koorbank
schoen
Damesschoen
De schoen in dofbruin leder heeft een scherpe neus en en 10,1 cm hoge slanke zgn. Franse hak, bobijnvormig en met een wigvormige aanzet onder de welving van de lederen zool. Het bovenleder eindigt in een brede vierkante klep, die tegen de enkel reikt. De hielstukken lopen elk uit een smal tongvormig riempje: één kort (waaraan oorspronkelijk een gespje bevestigd was) en één lang. De schoen is versierd op het bovenleder met een brede vergulde zilvergalon die van de neus tot bijna tegen de rand van de klep reikt, en op het bovenleder en hielstukken met evenwijdige rijen verguld zilver tresband. Een gift van M. De Moor-Mestdach, 1.12.1887.
leer
De Brugse schoenmakers en timmerlieden. De Ambachten en hun huizen. 14de -20ste eeuw
vest (kleding)
Uniform van een leerling van de Krijgsschool voor cavalerie in Saint-Germain-en-Laye: vest
Bij het uniform hoort tevens een helm (inv.14214)
bord (vaatwerk)
Bord
Bord in Terra Sigillata, type Dragendorff 31: bruinoranje klei, sporen van roodbruine deklaag. Stempel is afgesleten LUDOWICI Sa.
Oost-Gallië
Waterketel
Appelvormig waterketeltje met hengsel en S-vormige tuit in roodkoper (vernieuwd), eindigend in een dolfijnkop. Plat rond deksel met knop.
Kerkkandelaar
De kandelaars zijn samengesteld uit een driezijdige voet op krulpootjes met in elk vlak schelpmotieven en akantusblad versiering. Balustervormige stam met peervormige knoop, versierd met bloemen en palmetten. Geprofileerde vetvanger met pin.
Roodkoperen peervormige waterketel met tweedelig deksel waarop een knop in messing. Hengsel en S-vormige tuit.
daguerreotypie
Gezicht op de Predikherenlei en -brug te Gent
Gezicht in spiegelbeeld op de Predikherenbrug (Pont des Dominicains) over de Leie, de Predikherenlei (Quai des Dominicains) en de toren van de Sint-Niklaaskerk te Gent. F. Braga, was vanaf 1829 als opticien in Gent gevestigd. Pellizzaro, prentenhandelaar, opende in 1821 een winkel in de Zonnestraat te Gent.
Braga, François
opticien
Pelizzaro, Joseph
prentenhandelaar
Zonnestraat
Fotografie herontdekt
Magie & Macht. Fotografie en België, 1839-1900 (werktitel)
schaal
Deugden en ondeugden schaal
Deze laat-romaanse schaal is versierd met gegraveerde voorstellingen van deugden en ondeugden. Centraal staat een vrouwelijke figuur die vermoedelijk Superbia voorstelt. Rondom dit centrale motief bevinden zich cirkels met gegraveerde versieringen. Daarboven bemerken we zes halve cirkels met gekroonde bustes. De in profiel voorgestelde bustes kijken paarsgewijs naar elkaar. Tussen deze halve cirkels bevindt zich een floraal motief met drie stammen die in drie bladeren eindigen en twee bloemen dragen. Tussen deze florale motieven staan telkens de namen van drie ondeugden.
Elbe
Watermolenbrug
vindplaats
kroon (hoofdtooi)
man
ondeugd, kwade, zonde
Hanzeschotels
Bord Terra Sigillata, type Dragendorff 31: bruinroze klei, roodbruine glanzende deklaag. Stempel GEMINI, Hadrianus - Late Antonine. Groot rand- en wandfragment ontbreekt. Op bodemvlak graffito. Volgens het oude etiket "Heijen", wat wijst naar een vindplaats in Nederland.
Germinus V van La Madeleine
La Madeleine
Amsterdam
Gezicht op de achtergevels van de huizen in de Hoornstraat en de Veldstraat
Gezicht in spiegelbeeld op de achtergevels van de huizen in de Hoornstraat (rue de la Corne) en de Veldstraat (rue des Champs) met de tuinen en het tuinpaviljoen van de heer Massyn aan de Leie.
Naudin, François-Dominique
Parijs
Hoornstraat
Veldstraat
pijlpunt
Pijlpunt in vuursteen
Gevleugeld pijlpunt met schachtdoorn in geelgrijze vuursteen.
vuursteen (materiaal)
reliëf (object)
Kalvarie
In ajour uitgewerkte voorstelling met Christus aan het kruis geflankeerd door Maria en Johannes met spitsboogvormige omlijsting. Mogelijk heeft dit voorwerp dienst gedaan als paxtafel.
Nederlanden
schenkkan
Kan met dubbelconisch lichaam op een standring. Cilindervormige hals met gewelfd deksel en eikelknopje. Gebogen oor.
een kruik met een bikonisch lichaam en een cilindervormige hals met maskaron-fries en een eveneens geprofileerd oor en standring. Koordvormige banden verdelen het lichaam van de kruik in twee stukken. Boven de versieringsbanden staat ingekerfd een gestileerd bladmotief. Het onderste deel van het voorwerp is verdeeld in negen vertikale registers met hart-en bloemenmotief.
Raeren
zoutglazuur
knoop (bevestigingsmiddel)
Twee k noopjes
Ronde knoop, zwak bol oppervlak, omegavormig oogje. Tweedelig, de rand van het voorplaatje is over het achterpaatje bevestigd. De knoop is onversierd.
Damesmuiltje
Het muiltje in dofbruin leder heeft een korte scherpe neus, en een 10,3 cm hoge slanke zgn. Franse hak met een wigvormige aanzet onder de welving van de zool en bekleed met donkerbruin leder. Het bovenleder reikt licht gerond tegen de wreef, langs de bovenrand belegd met enkele stroken gefronste zijde met verguld zilverpassementrand. Over het bovenleder liggen horizontaal aangebrachte smalle tresbanden, waarover in het midden een brede vergulde zilvergalon. De heer De Moor-Mestdach schonk het muiltje op 1 december 1887 aan het museum
taf
passement
Ranken van goud, bloemen van zijde
La condition féminine au 18ème siècle de l'Ancien Régimeau Ier Empire
Rococo Reboot. Mode en zintuigen in de lange 18de eeuw
horloge
uurwerk
Zakhorloge met sleutel.
Zilveren zakhorloge met een wijzerplaat met Romeinse cijfers en slechts een wijzer. Het vergulde uurwerkmechanisme draagt de signatuur: J. Lowndes in Pall Mall London. In de zilveren doos waarin het mechanisme zit staat de ingeslagen letter Nb. Aan een lint hangt een in koper gevatte steen (agaat?): latere 19de eeuwse toevoeging.
Lowndes, J.
Londen
uurwerkmaker
waardebon
Kolenkaart S.M.Vooruit
In een rechthoekige kader staat, SAMENWERKENDE MAATSCHAPPIJ / VOORUIT / 25 Fr / KOLEN / De Beheerder - Afgevaardigde De keerzijde is effen.
karton
Portret van Charles François (Karel) van Poucke
Volgens de schenker, ridder Oscar de Burbure de Wesembeek, werd dit portret van zijn overgrootvader, de beeldhouwer Van Poucke, geschilderd door de Bruggeling Jozef Suvée in 1766 in Napels. Dit laatste is niet correct want Van Poucke werd pas in 1774 naar het hof van Napels geroepen om daar het portret van koningin Marie-Caroline te maken. De toeschrijving aan Suvée en de datering werden in twijfel getrokken door conservator A. De Schryver en C. Van de Velde in hun catalogus van de schilderijen van het Bijlokemuseum (1972). Zij schreven het toe aan de jong gestorven Ieperse schilder Jacob Valcke. Hiervoor baseerden ze zich op een lijkrede die na het overlijden van Van Poucke werd uitgesproken. Daarin verwees men naar dit portret dat toen naar alle waarschijnlijkheid stond opgesteld in het salon van de Maatschappij voor Schone Kunsten en Letteren te Gent. Van Poucke was immers erevoorzitter van deze vereniging. De Schryver en Van de Velde konden deze toeschrijving niet verder bevestigen omdat vergelijkingsmateriaal ontbrak. Een portret van de beeldhouwer Hendrickx Valcke dat zich vroeger in het Stedelijk Museum van Ieper bevond is immers tijdens de Eerste Wereldoorlog verdwenen. Volgens onderzoek door Dominique Marechal is het wel degelijk een werk van Suvée. Het is ook opgenomen in de oeuvrecatalogus van Suvée uit 2017. Tijdens de voorbereiding van deze publicatie bleek het schilderij een opschrift te bevatten met de leeftijd van de geportretteerde: 25 jaar. Dit bevestigt een datering rond 1765-1766, toen zowel Van Poucke als Suvée in Parijs verbleven. Oscar Eduardus Faustinus Maria de Burbure de Wesenbeek (Gent 25/07/1842 - Wezenbeek 26/03/1915) was de zoon van Gustavus Ludovicus Maria de Burbure en Sidonia Maria Verhaeghe (Gent 28/09/1820 - Gent 1845). Zijn grootmoeder was Catharina Maria Carolina Van Poucke (°Gent 11/06/1791) die gehuwd was met Jacobus Joannes Verhaeghe (°Geraardsbergen 11/08/1789).
Suvée, Joseph Benoît
Valcke, Jacob
Koninklijke Maatschappij voor Schone Kunsten en Letteren van Gent
van Poucke, Charles François
Liturgische schaal
Deze laat-romaans komvormige schaal met smalle vlakke boord is versierd met gegraveerde zinnebeelden van deugden. In de welving staan zes bustes van vrouwelijke half figuren met hoofdsluier en schijfvormige nimbus, twee aan twee naar elkaar gekeerd. Ze zijn afgebeeld in halfronde medaillons waaromheen in rechthoekige hoofdletters de verklarende tituli geschreven zijn. Deze tituli vereenzelvigden elke figuur met drie deugden, gescheiden door fleurons. In het plat staat de hoofdfiguur Humilitas (nederigheid), eveneens gesluierd en met nimbus, en met in elke hand een boek: het Oude en het Nieuw Testament die wijsheid symboliseren. Links en rechts van haar hoofd staan de letters Alpha en Omega. Dit bekken werd in 1885 gevonden in het stortebed van de Braemgatensluis.
nederigheid
sluier
Religieuse Kunst in Oost-Vlaanderen
Wat 'n leven binnen die muren! Gent 1100-1350
Graven naar Gents Verleden (1976)
stola
Stola
Hoort bij kazuifel inv. 10170.1-2
galon
vlas
Geretoucheerde pijlpunt in grijze vuursteen
afslag
Randschrabber op kling
Randschrabber in witgrijze vuursteen, met retouches op dorsaal en ventraal vlak.
debitage
Driehoekige pijlpunt in lichtgrijze vuursteen
Matrijs voor livreiknopen met het alliantiewapen de Kerchove - de kerchove
Cilindervormige matrijs met in spiegelbeeld twee wapenschilden, een accoladevormig en een ovaal, geplaatst onder een helm met helmteken. Het wapenschild is tweemaal het wapenschild van de familie de Kerchove, nl. een dampatroon van zilver en lazuur waarboven een veld van goud beladen met een vliegende duif van lazuur. Het helmteken is een arend met gespreide vleugels. Als mogelijke personen komen in aanmerking: baron Eugène Marie de Kerchove d'Exaerde (Bellem 24 mei 1844 - Brussel 8 januari 1942) en zijn echtgenote Irma Marie Ghislaine de Kerchove d'Ousselghem (Gent 4 juli 1844 - Wieze 20 september 1934), baron Edgard François Marie Ghislain de Kerchove d'Ousselghem (Gent 2 januari 1846 - Landegem 10 juni 1926) en zijn echtgenote Lucie Marie de Kerchove (Gent 26 november 1842 - Gent 30 maart 1880) en/of baron Raymond-Charles de Kerchove d'Exaerde (Antwerpen 2 juli 1847 - Gent 27 februari 1932) en zijn echtgenote Valentine Marie de Kerchove d'Exaerde (Gent 4 december 1850 - Gent 18 januari 1936). Dit is een grotere versie van de matrijs inv. A2005.02.262.
Servaes, Ernest
Cilindervormige matrijs met in spiegelbeeld twee wapenschilden, een accoladevormig en een ovaal, geplaatst onder een helm met helmteken. Het wapenschild is tweemaal het wapenschild van de familie de Kerchove, nl. een dampatroon van zilver en lazuur waarboven een veld van goud beladen met een vliegende duif van lazuur. Het helmteken is een arend met gespreide vleugels. Als mogelijke personen komen in aanmerking: baron Eugène Marie de Kerchove d'Exaerde (Bellem 24 mei 1844 - Brussel 8 januari 1942) en zijn echtgenote Irma Marie Ghislaine de Kerchove d'Ousselghem (Gent 4 juli 1844 - Wieze 20 september 1934), baron Edgard François Marie Ghislain de Kerchove d'Ousselghem (Gent 2 januari 1846 - Landegem 10 juni 1926) en zijn echtgenote Lucie-Marie de Kerchove (Gent 26 november 1842 - Gent 30 maart 1880) en/of baron Raymond Charles de Kerchove d'Exaerde (Antwerpen 2 juli 1847 - Gent 27 februari 1932) en zijn echtgenote Valentine Marie de Kerchove d'Exaerde (Gent 4 december 1850 - Gent 18 januari 1936). Dit is een kleinere versie van de matrijs inv. A2005.02.286.
Portret van Angélique della Faille d'Assenede
De vrouw draagt een zwarte jurk waarboven een ivoorkleurige sjaal met geborduurde boord is gedrapeerd. Rond haar hoofd is een blauw-witte hoed geknoopt. Angélique della Faille (1758-1827) was de weduwe van André de Ghellinck de Walle (1752-1814). Ze is afgebeeld zittend op een tuinbank met op de achtergrond het zomerverblijf van de familie de Ghellinck in Wondelgem. Dit kasteel, nu een dienstencentrum van de Stad Gent, werd rond 1800 herbouwd. Ze was een dochter van graaf Emmanuel Jean Joseph della Faille d'Assenede (1728-1808) en Sabine Jacqueline de Ghellinck (1735-1782) en groeide waarschijnlijk op in het herenhuis van haar ouders in Onderbergen (het voormalige Hof van Ravenstein) en hun kasteel in Sint-Kruis-Winkel. Haar broer, graaf Joseph Sébastien della Faille d'Assenede (1765-1830), haar neef, graaf Constantin de Kerchove de Dentergem (1790-1865), en haar achterneef, graaf Charles de Kerchove de Dentergem (1819-1882), waren alledrie een tijdlang burgemeester van Gent. Constantin de Kerchove was eerder al burgemeester van Wondelgem. Het schilderij behoorde oorspronkelijk tot een reeks van drie portretten. De andere werken zijn de portretten van haar zoon Emmanuel de Ghellinck de Walle (1784-1846) en haar schoondochter Isabelle de Loose (1793-1862) (privéverzameling). Vermoedelijk werden ze geschilderd naar aanleiding van het huwelijk van Emmanuel en Isabelle in 1814. De vader van Isabelle de Loose was een mecenas van de schilder Joseph Paelinck. Het portret werd in 1938 geëxposeerd op de tentoonstelling 'Le portrait gantois'.
Paelinck, Joseph
Kasteel de Ghellinck de Walle
hoed
sjaal (kledingaccessoire)
della Faille, Angélique
Le portrait gantois
foto
Groepsportret van 39 zusters
Groepsportret van 39 zusters in koorhabijt. De vierde zuster onderaan van links te beginnen kan waarschijnlijk geïdentificeerd worden met Seraphine Lagae, en de vijfde zuster onderaan van links te beginnen is algemeen overste Barbara Melckers, die deze functie bekleedde vanaf 1909.
Sacré, Edmond
fotograaf
stolp
Stolp, versierd met kip
Pijlgewicht van 16 halve Keulse ponden, 3770 gr
Pijlgewicht dat bestaat uit een huis, waarin 10 bakjes passen; het deksel met scharnier en sluithengsel is versierd met een puntige knop bovenaan en een mensenbuste in elk der gebogen delen, die vastzitten in twee hechten -in de vorm van zeemeerminnen met een dubbele staart- op het deksel. Op het lichaam van het huis loopt het ander scharniereinde op drie dierenkoppen uit; een deel van de sluitbeugel op het deksel heeft de vorm van een zeepaard. Op de verschillende onderdelen komen verschillende ijkmerken voor, nl. de gekroonde M (?), de lopende wolf (Christof Weinman), een gekroond schild met toren (?); "ROXAS" (?), het jaartal 1832 (meest recent ijkmerk, de initialen CW in een ovaal (Christof Weinman), een gekroond schild met leeuw en afgesleten merken
Weinman, Christof
Duitse keizerrijk
gewichtmaker
Tournai sous la bonnet rouge
Franse Revolutie
De erfenis van de Franse revolutie 1794 - 1814
epileerpincet
Epileerpincet
Op de veiling van de verzameling van Bernard Heny de Tracy in 1952 kocht het museum lot 426 aan. Dit bevatte naast mondtrommen ook epileertangetjes. Misschien gaat het hier over dit voorwerp en epileertangetje met inv. 10.528.
mondharp
Mondtrom
raamwerk vervaardig van een vierkantig ijzeren staafje. ovaalvormig oog met achteraan een gleuf die bovenaan open is. Platte tong in de gleuf vastgesmeed. Aan de uiteinden van de takken is de tong afgebroken
plat bord
Bord in blauwe camaïeu
Bord in blauwe camaïeu. De versiering "Wan-Li" -decor is een nabootsing van het Chinese zogenaamde "kraakporselein": dit porselein wordt gekenmerkt door een decor met vakken op de rand en een landschap op het plat. De motieven verwijzen naar de Chinese symbolische en religieuze iconografie: de lychee, de pioenroos, de liefde, boeddhisme .. De slordige uitvoering en de zwaarte van de borden laat vermoeden dat het hier gaat om "boeredelft".
Republiek der zeven Verenigde Nederlanden
inkttekening
Symbolische voorstelling van het conflict tussen Brugge en Gent over het graven van een verbindingskanaal tussen de Brugse Zuidleie en de Leie te Deinze in 1379
Satirische tekening die herinnert aan de strijd tussen Gent en Brugge naar aanleiding van het Brugse plan om de Zuidleie te verbinden met de Gentse Leie. Brugge kreeg in 1379 van graaf Lodewijk Van Male de toestemming tot het graven van het verbindingskanaal. Gent verzette zich. Op de tekening zien we in de rechterbovenhoek de Stad Brugge voorgesteld omringd door wallen en met het opschrift B+SIS en op de stadsmuren RIP. Links van de stad graaft een Bruggeling de vaart. In de linkerbenedenhoek is de omwalde stad Gent en bewoners voorgesteld. Naast de stad staat de letter G. Een Gentenaar met geheven zwaard staat tegenover de delver. het wapenschild van de Stad Gent staan links afgebeeld.
tekenen
Een trekschuit voor koningen
spaarpot
Spaarpot
Twee epileerpincetjes hangend aan eenzelfde ringetje. Op de veiling van de verzameling van Bernard Heny de Tracy in 1952 kocht het museum lot 426 aan. Dit bevatte naast mondtrommen ook epileertangetjes. Misschien gaat het hier over dit voorwerp en epileertangetje met inv. 10.528.
bierpul
Drinkbeker
Bierpul met een tinnen deksel en 2-kakig hengsel. Op de drinkbeker in Brussels aardewerk staat vooraan een voorstelling van Charlet: 3 soldaten in 19de eeuwse uniformen met daaronder de tekst "dans Vermandais infanterie, on avait sa tente". Aan de binnenkant staat een gekroond wapenschild van Aalst en in de kroonband de initialen "LHD". Onderaan is er het ingegrift merkteken "Bouc".
donkerblauw bord met de "leeuw van Juda" (leeuw met het mensengezicht) in het ondiep plat afgebeeld. Een decoratieve afwisseling van Oosterse personages, arabesken en bloempatronen siert de schuin oplopende boord, geïnspireerd op Chinees transitieporselein (1620-1680). Gemerkt met F
De Porceleyne Claeuw
Schotel
bord in grootvuurkleuren met in het plat een profielportret van een man en vrouw die elkaar aankijken: prins Willem V van Oranje en zijn echtgenote Friederike Sophie Wilhelmina van Pruisen, die in 1767 huwden. Tussen hen in staat een "Oranje-boompje" en op de borst van prins Willem aan de linkerzijde een zon, die eveneens refereert naar het Huis van Oranje. Bovenaan staan de initialen 'FSW' en PWD5'. De rand is versierd met een eenvoudig bladrank en oranjevrucht.
Aspekten van het Volksleven in Europa
Raamwerk vervaardigd van een vierkantig ijzeren staafje. Ovaalvormig oog, met achteraan een gleuf die bovenaan open is. De tong ontbreekt.
Bierpul, zgn. " Walzenkrug" met tinnen handvat en deksel. Op de buitenkant van het deksel staat het eigenaarsmerk "JHP". Onderaan de kruik is een ijzeren draad gespannen. Versierd met een anekdotische voorstelling (schilder Johann Martin Frantz ?): landschap met gebouwengroep, bomen en vogels in grootvuurkleuren.
Frantz, Johann Martin
Duitsland
De mondtrom is een volksinstrument bestaande uit een staafje, geplooid in de vorm van een oog en twee evenwijdig verlopende takken. In het midden van het oog werd een dunne flexibele tong aangebracht, die tussen de takken loopt om aan de uiteinden rechthoekig om te buigen en te eindigen op een haak of krul. Ze kunnen vervaardigd zijn uit dierlijke of plantaardige materialen maar ook uit metaal. In onze gewesten bleven enkel metalen exemplaren bewaard. Het instrument is in alle werelddelen terug te vinden. Dit exemplaar is vervaardigd uit een vijfkantig staafje. De tong ontbreekt
Plooischotel
Tamelijk diepe schotel met gelobde rand in blauwe camaïeu gedecoreerd in een overgangsstijl tussen Wang-Li en K'ang Hsi: het decor wordt opgedeeld in niveaus van landschappen met rotsen, bloemen en vrouwenfiguren.
Groepsportret van vijf zusters
Groepsportret van vijf zusters in koorhabijt. De zuster links onderaan is algemeen overste Barbara Melckers, die deze functie bekleedde vanaf 1909.
miniatuur (schildering)
Portret van Joan d'Huyvetter
Miniatuurschilderij met het portret van Joan d'Huyvetter (1770-1833), bekend als kunstverzamelaar en directeur van de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten in Gent. Het werk is gevat in een vergulde omlijsting, voorzien van een kleine ketting. d'Huyvetter is weergegeven ten halve lijve, driekwart naar rechts gewend. Hij draagt een vest met brede revers en een wit hemd. Gesigneerd links midden: Malpé.
Malpé, Jan
d'Huyvetter, Joan
glas (materiaal)
Doornik
25 jaar aanwinsten
Portret van Marie Huveneers
Marie Huveneers was de dochter van Stéphanie d’Huyvetter en Matthias Huveneers, en kleindochter van de Gentse kunstverzamelaar Joan d’Huyvetter en zijn echtgenote Maria De Keersmaker, van wie eveneens portretten aanwezig zijn in de collectie van het STAM. Marie Huveneers was gehuwd met notaris Alphonse Seny en overleed te Luik op 15 september 1901. Haar dochter Stéphanie Seny huwde met notaris Eugène Grandmoulin. Deze laatste schonk, samen met zijn dochter Andrée — echtgenote van Marcel Carbonnelle — een verzameling kunstvoorwerpen aan het museum, afkomstig uit de nalatenschap van Joan d’Huyvetter. Ook dit portret maakte deel uit van die schenking. De geportretteerde vrouw draagt een japon die tot op de grond reikt, vervaardigd uit diverse materialen in een complex patroon. Opvallend is het gedeelte aan de zij- en achterkant, met op een ivoorkleurige achtergrond afwisselend smalle en brede zwarte strepen. Op het hoofd draagt zij een hoofddeksel dat onder de kin is vastgeknoopt in een opvallende strik. De afgebeelde japon wordt eveneens bewaard in de collectie van het STAM (inv. A65.02.140).
Dutoit, Leopold
Huveneers, Marie
lavaboketel
onderdeel
Hengselaanzet van een lavaboketel in de vorm van een vrouwenbuste
Maasland
Herculesbeeldje
halfgod en nationale held in het Oude Griekenland, vooral bekend om zijn kracht, wordt hier voorgesteld met twee van zijn attributen nl. de knots in de rechterhand en de gouden appel in de geheven linkerhand als symbool van één van zijn 12 werken: een naakte Hercules moet de appels wegnemen uit de tuin van de Hesperiden, die in de tuin der goden de boom met de gouden appels van Hera bewaakten
Christushoofd
De gedreven christuskop met gelaat van zilver en het achterhoofd van koper, is vermoedelijk een fragment van een reliekschrijn. Behoorde tot de verzameling van graaf Clément Wenceslas de Renesse-Breidbach (1776-1833) die in 1863-1864 werd geveild in Gent.
vijzel
Vijzel
Vijzel met verzwaarde voetplint en hoge wijduitstaande kraag met gotisch opschrift "Petrus van den Ghein me fecit MCCCCCLXXX" en lelie. Om de mantel een middenfries met een vaas aan beide kanten vastgehouden door een chimaera waarvan de staart in loof-werk eindigt. De vier herhalingen van dit motief zijn gescheiden door een ramskop
Van Den Ghein, Peter II
Anciens Métiers d'Art Malinois. Art Réligieux de la Province d'Anvers et de Folklore Local
Vijzel op hoge voet en hoge breeduistaande kraag met opschrift in Romeinse kapitalen eindigend op een lelie. Mantel met een middenfries waarop een vaas vastgehouden wordt door twee sirenen waarbij hun staarten eindigen in loof-werk, viermaal herhaald
De Clerck, Pieter(II)
Mercuriusbeeldje
gemonteerd op een marmer sokkeltje wordt Mercurius voorgesteld als God van de handel (beurs in de linkerhand) en als bode van de Goden (gevleugeld hoofddeksel). Een doek ligt gedrapeerd op de linkerschouder en over de gebogen linkerarm van de naakte Mercurius in contraposthouding met de rechtervoet voorwaarts. Een stuk van de rechterhand is afgebroken.
OMG! Op pad met Romeinse goden...
Uitstaande kraag met opschrfit "Iacus de Clerck me fecit 1632". Om de mantel, een fries met het motief van een vaas geflankeerd door twee sirenen waarvan de staarten in loof-werk eindigen.
De Clerck, Jacobus
Vijzel met vierkante oren. Om de wijduitstaande kraag staat het opschrift in Romeinse kapitalen "Anno salvtis nostre 1544". Middenfries tussen profielbanden met symmetrisch staande akanten op voluten. Lage geprofileerde en brede voetplint.
Op de uitstaande hoge kraag, het opschrift in Romeinse kapitalen: "Anno domini MVCLXXII", gescheiden door hoofdjes. Om de mantel, twee friezen waarvan één een blanco schild met engelentenanten voorstelt en het ander fries blanco wordt gehouden. Twee oortjes in dubbele cirkelvorm en een tweezijdige stamper met peervormige verdikkingen op de uiteinden. Cilindervormige greep met ringen.
Vijzel op verdikte voetrand en wijdopstaande kraag met opschrift in Romeinse kapitalen "Fecit pour Anthoinne Dargent". Om de mantel een middenfries met datering "1604" en een herhaald motief van een cherub en twee hoofden in profiel en gekeerd naar een volute-ornament.
Vijzel op een uitstekende, platte en geprofileerde voet met op de niet-geprononceerde kraag, het opschrift in Romeinse kapitalen "Bast scepertoni sein H. Frav anno 1609". Vierkante oren. Om de mantel twee friezen met op de ene voluten en op het andere spelende engeltjes.
Heilige Antonius
Beeldje van de H. Antonius met opengeslagen boek in de linkerhand en een varken aan zijn voeten. Het beeldje stond in het gildehuis van de Sint-Antoniusgilde.
Beieren
Sint-Antoniusgesticht
varken, zwijn
habijt
Antonius van Egypte
Gedenkpenning ter herinnering aan het bezoek van Willem I aan het kunstkabinet van d’Huyvetter, 1829
In het voorjaar van 1829 maakte koning Willem I een uitgebreide reis door de Zuidelijke Nederlanden. Het was geen plezierreis, maar bedoeld om inzicht te krijgen in de aanhoudende moeilijkheden die de vereniging van Noord- en Zuid-Nederland in de weg stonden. Ondanks de politieke spanningen werd de koning in het Zuiden, behalve in Bergen en Maastricht, overal hartelijk onthaald. Ter gelegenheid van zijn verblijf in Gent op 30 en 31 mei 1829 werden door Braemt twee penningen geslagen. De eerste werd uitgegeven door de Maatschappij van Nijverheid (N.00119). Daarnaast liet Joan d’Huyvetter, directeur van de Gentse Academie voor Schone Kunsten, een penning vervaardigen ter herinnering aan het koninklijk bezoek van 31 mei aan zijn verzameling oudheden (palaeotheca). De penning werd geslagen in goud, zilver, brons en tin. Voorzijde: in het midden een verzameling oudheidkundige objecten, met rondom het opschrift SVPELLECTILIS BELG. FICTIL ET VITR. PALEOTHECA en onderaan, op de afsnede, GANDAVI. MDCCCXXIX.; daaronder, langs de verhoogde rand, BRAEMT F. Keerzijde: het opschrift OB FAVORUM QVOD GVILIELM. I. B. R. PALÆOTHECAM VISIT ADPROBAVITQ. JOAN. D’HVIJVETTER. ACAD. GRAPH. DIRECTOR GRAT. CONSECR., met rondom een verhoogde rand.
Braemt, Joseph Pieter
Hoogpoort
Schoen van de ambacht van schoenmakers
Reuzenmodel van een mannenschoen in drie kleuren. De schoen heeft een afgeronde puntig toelopende neus en een tamelijk hoge houten hak met rood leder bekleed. Het bovenstuk is van zwart leder en de breed aangezette band in geel leder reikt hoog over de voet. De zwart lederen hielstukken hebben brede tongvormige uitlopers die tot tegen de wreef reiken. Die twee uitlopers kunnen verbonden worden door aangenaaide linten (nu restanten). De randen van de schoen zijn belegd met lint. Volgens het etiket op de zool zou het gaan om een schenking van de Gentse ambacht van de schoenmakers aan de Staten van Vlaanderen in 1790. Noch de lokale kronieken, noch de archieven en rekeningen van de nering vermelden deze gift als steun voor de Brabantse Omwenteling. Paul Bergmans achterhaalde wel dat het schoenmakersambacht van Gent - zoals ook andere ambachten - trouw beloofde aan de Staten van Vlaanderen en dat iedereen iets schonk als blijk van hun patriotisme, maar van de reuzenschoen is geen sprake.
Dujardin, P.L.
Brabantse Omwenteling
Brabantse Revolutie en Contrarevolutie
Gedenkpenning voor de eerste steenlegging van de Aula van de Universiteit Gent, 1819
Op 25 september 1816 besloot koning Willem I tot de oprichting van nieuwe universiteiten in Gent, Leuven en Luik. Op 4 augustus 1819 werd in Gent de eerste steen van de universiteitsaula in de Volderstraat gelegd door minister van onderwijs Anton Reinhard Falck. De Gentse gemeenteraad had op 25 mei 1819 beslist om voor deze gelegenheid herdenkingspenningen te laten slaan: 17 exemplaren in goud (voor de koninklijke familie, ministers, gouverneurs en burgemeesters), 90 in zilver (voor leden van diverse raden) en 100 in koper. Het wapenschild van Gent werd afgebeeld, vergezeld van een gelegenheidstekst op beide zijden. Voorzijde: een gekroond Frans schild met het wapen van Gent. In de afsnede, onder een horizontale lijn, het opschrift AERE MUNICIPALI. / M.D.CCC.XIX. Rondom: AULAE ACADEMICAE CONSTRUCTIONE DECRETA., omgeven door een geprofileerde rand. Onderaan links, aan het begin van het omschrift, is Sint-Michiel afgebeeld die de draak verslaat; onderaan rechts, vlak na het omschrift en in tegenwijzerzin langs de rand, BRAEMT F. Keerzijde: binnen een gesloten krans van olijftakken, onderaan samengebonden met een lint, het opschrift POSITO / PRINCIPE. LAPIDE / S.P.Q. GAND / FEST. ET. SOL. DIEM / S., omgeven door een geprofileerde rand.
Koninklijke Munt van België
atelier
Aula Academica
wapenschild van Gent
De aartsengel Michaël vecht tegen de draak (duivel, Satan)
Jupiterbeeldje
contraposthouding van Jupiter met de linkervoet voorwaarts. Hij wordt voorgesteld als God van de bliksem met bliksemschichten in de geheven linkerhand en een knots in de rechterhand
Gedenkpenning feestzitting van de Raad van Vlaanderen te Gent, 1790
Eind 1789 brak in de Zuidelijke Nederlanden een opstand uit tegen het autoritaire bewind van keizer Jozef II, de Brabantse Omwenteling. De Oostenrijkse troepen werden teruggedrongen over de Maas naar Luxemburg en de republiek der Verenigde Belgische Staten werd uitgeroepen. De inhuldiging van de Staten van Brabant vond plaats in januari 1790 en werd herdacht met een gedenkpenning (STAM, inv. N.00145). Ook de Raad van Vlaanderen kwam op 4 januari 1790 in Gent in feestzitting bijeen. Ter gelegenheid van deze ceremonie werd deze penning geslagen in zilver en brons, naar ontwerp van Théodore Van Berckel, graveur aan de Brusselse Munt tijdens de Oostenrijkse periode, die zijn werk voortzette onder het nieuwe regime. De penning werd uitgedeeld aan de prominenten van de stad. Voor de bevolking werd, in plaats van strooipenningen, een verdeling van broden aan de armen georganiseerd in de zeventien parochies van Gent. Voorzijde: binnen een lauwerkrans het opschrift JVGO / AVSTRIACO / EXCVSSO / RELIGIONIS ET / PATRIAE / LIBERATE / VENDICATA / SOLI DEO / HONOR / 1789, omringd door een parelrand. Keerzijde: binnen een lauwerkrans het opschrift EX / DECRETO / COMITIORVM / FLANDRIAE 1790, eveneens omgeven door een parelrand.
Van Berckel, Theodore
Zeemeermin
de Romeinse god Jupiter als God van de bliksem met als attributen de bliksem (in de geheven rechterhand) en de scepter (in de linkerhand). Hij is in looppas voorgesteld, de linkervoet op een kleine basis bevestigd. Het figuurtje is slechts gekleed met een gedrapeerde dierehuid en op het hoofd draagt hij een kroon.
Gedenkpenning van de harmonie Sint-Cecilia
De harmonie Sint-Cecilia (La Société de Sainte-Cécile) was een van de toonaangevende muziekkorpsen in de eerste helft van de 19de eeuw. De vereniging werd opgericht in 1810 en vervangen door de Filharmonische Vereniging in 1841. Ze nam deel aan vijf muziekwedstrijden — in Oudenaarde, Brugge, Sint-Niklaas, Brussel en Rijsel — en behaalde heel wat eerste prijzen. Op 15 en 16 juli 1827 nam de harmonie, onder leiding van dirigent J.B. d’Hollander, deel aan een grote muziekwedstrijd te Brussel en behaalde opnieuw de eerste prijs. Het nieuws werd per postduif naar Gent gestuurd. Op 18 juli volgde daar een feestelijke ontvangst met saluutschoten door de vereniging Utopia, gevolgd door een stoet van huzaren (ruiters), muziekkorpsen, wapengilden, verenigingen, de garde civique en het schepencollege. De viering werd afgesloten met een galavoorstelling in de schouwburg, waarbij de laureaten in de eerste loges plaatsnamen. Ter herinnering aan deze overwinning werd een penning uitgegeven, geslagen in verguld zilver, koper en tin. Voorzijde: in het midden een lier waarvan de uiteinden uitlopen in leeuwenkoppen, waaraan een lint hangt dat onderaan versierd is met een voorstelling van Sint-Michiel die de draak verslaat. De lier is omgeven door acht muurkronen met de opschriften GAND., MONT.H., BRVG., LOV., ANTV., ANG., NAM. en CORT. (in wijzerzin, beginnend bovenaan). Rondom: CERTAMEN MVSICVM MVNIFICENTIA REG. BELG. ET VRB. BRVXELL. MDCCCXXVII., omgeven door een geprofileerde rand. Keerzijde: binnen een gesloten eikenkrans het opschrift VRBI / GANDAE / COREM REG. / SEN. ET POP. / OMN. VOTIS / VICTRICI, met rondom een geprofileerde rand.
Hengselaanzet van een lavaboketel in de vorm van een mannenbuste
Minervabeeldje
Minerva in krijgsornaat met lans en schild. De Romeinse godin wordt als krijgsgodin met de Griekse Athena vereenzelvigd. Kunstmatige bronspatina
Romeins krijgersfiguurtje
krijger op houten sokkel in contraposthouding met rechtervoet voorwaarts. Het hoofd is over de linkerschouder gewend, de rechterarm grotendeels afgebroken en de linkerarm is gesteund op een voorwerp (een wapen?) op de heup. Kunstmatige patina
Vijzel op verzwaarde voetplint en uitstaande kraag met opschrift in Romeinse kapitalen "Maiken Smets MDCXXXIII". Middenfries met staande bladmotief.
Engelenfiguurtje
gevleugeld naakt engelenfiguurtje, gemonteerd op een houten sokkel, met geheven rechterarm waarvan de rechterhand, onderbenen en voeten zijn afgebroken.
Vijzel op brede platte voet en om de mantel, twee friezen tussen profielbanden: op het ene fries vijf vrouwenhoofden en vijf leeuwenkoppen, het andere brede fries met symmetrische bladvoluten gehouden door een leeuwenkop, vier maal herhaald.
Portret van Marie Huveners
Marie Huveners was de dochter van Stéphanie D’Huyvetter en Hubert Matthias Huveners, en kleindochter van de Gentse kunstverzamelaar Joan D’Huyvetter en zijn echtgenote Maria De Keersmaeker, van wie eveneens portretten aanwezig zijn in de collectie van het STAM. Marie Huveners was gehuwd met notaris Alphonse Seny en overleed te Luik op 15 september 1901. Haar dochter Stéphanie Seny huwde met notaris Eugène Grandmoulin. Deze laatste schonk, samen met zijn dochter Andrée — echtgenote van Marcel Carbonnelle — een verzameling kunstvoorwerpen aan het museum, afkomstig uit de nalatenschap van Joan D’Huyvetter. Ook dit portret maakte deel uit van die schenking. De geportretteerde vrouw draagt een japon die tot op de grond reikt, vervaardigd uit diverse materialen in een complex patroon. Opvallend is het gedeelte aan de zij- en achterkant, met op een ivoorkleurige achtergrond afwisselend smalle en brede zwarte strepen. Op het hoofd draagt zij een hoofddeksel dat onder de kin is vastgeknoopt in een opvallende strik. De afgebeelde japon wordt eveneens bewaard in de collectie van het STAM (inv. A65.02.140).
Vijzel met stamper
Beeldje in koperlegering van Afrodite op een bok
Bronzen beeldje op houten sokkel van persoon die op de rug van een dier zit. De persoon stelt de Griekse godin Afrodite voor. Ze houdt zich vast aan de horens van een bok die op een soort van stok staat die vertakt naar de poten van de bok.
Beeld in koperlegering
Beeldje in koperlegering van een kop van een dier met een lange, smalle hals. Het dier heeft grote ogen, grote mond met tanden en kleine oortjes. De lineaire decoratie op de kop wijzen mogelijk naar de afbeelding van een tijger. De bronzen kop staat op een houten, cilindische sokkel.
Beeldje in koperlegering op houten sokkel
Beeldje in koperlegering van een naakte man. Hij staat met zijn benen open alsof hij aan het stappen is, en houdt één arm opgeheven. In zijn opgeheven hand zit er een klein gaatje waar vermoedelijk nog een objectje aan vastzat dat de man in zijn hand hield. Lares, romeinse huisgoden, werden regelmatig afgebeeld met de hoorn des overvloeds in hun hand. Het bronzen beeldje staat op een houten cilindrische sokkel.
Beeldje in koperlegering op sokkel
Beeldje in koperlegering op houten cillindrische sokkel van een naakte figuur (huisgod?) die één hand naar boven houdt en op één voet steunt.
Beeldje in koperlegering
Bronzen beeldje met een houten sokkeltje van een naakte man (huisgod?) die op één voet steunt. Het onderste stuk van het andere been is verdwenen. De achterzijde van het bronzen beeldje vertoont een uitstekend staafje waarmee het beeldje ergens aan kon bevestigd worden. Houten sokkeltje hoort mogelijk niet bij het beeldje.
Doos met 2 zilveren kaarsenhouders en 6 glazen vetvangers
Doos voor het opbergen van een meerarmige kandelaar (inv. 00898.1-3 of 00898.2-3).
Kandelaar
Dit type kandelaar was bijzonder populair in het begin van de 19de eeuw en werd toen door verschillende Gentse edelsmeden in zilver uitgevoerd. De exemplaren vertonen allemaal een gelijkaardige basisvorm, maar de gegraveerde decoratie varieert van paar tot paar. Het model gaat vermoedelijk terug op een ontwerp van de Gentse edelsmid, graveur en ontwerper P.J.J. Tiberghien, van wie meerdere paren van dergelijke kandelaars bekend zijn (onder meer in het Museum Kunst en Geschiedenis, Brussel, en in privéverzamelingen). Dit messing exemplaar heeft mogelijk als ateliermodel gediend bij een edelsmid voor de vervaardiging van zilveren kandelaars. Empire-kandelaar op een ronde voet, met een gecanneleerde en boven toe verjongende stam.
koperslager
Deze elegante sauskom en haar pendant (inv. A2022.13.2-2) behoren tot de vroegste creaties van de Gentse edelsmid, graveur en ontwerper P.J.J. Tiberghien. De ontwerp- of presentatietekening van deze sauskom wordt bewaard in de Universiteitsbibliotheek Gent (https://lib.ugent.be/catalog/rug01:002398866). Zilveren sauskom op ovale voet. De bovenzijde van de voet en het onderste deel van de kuip zijn versierd met een gegroefde decoratie. Een parelrand vormt de scheiding met het onversierde bovenste deel van de kuip. Druivenranken sieren de aanzet van het oor.
Deze elegante sauskom en haar pendant (inv. A2022.13.1-2) behoren tot de vroegste creaties van de Gentse edelsmid, graveur en ontwerper P.J.J. Tiberghien. De ontwerp- of presentatietekening van deze sauskom wordt bewaard in de Universiteitsbibliotheek Gent (https://lib.ugent.be/catalog/rug01:002398866). Zilveren sauskom op ovale voet. De bovenzijde van de voet en het onderste deel van de kuip zijn versierd met een gegroefde decoratie. Een parelrand vormt de scheiding met het onversierde bovenste deel van de kuip. Druivenranken sieren de aanzet van het oor.
Doos van Joan D'Huyvetter
Houten doos met een opgekleefd portret van Joan D’Huyvetter, afgebeeld met het boek “Zeldzaemheden van Joan D’Huyvetter” in de hand. D’Huyvetter was directeur van de Gentse Academie voor Schone Kunsten en een bekende kunstverzamelaar in het begin van de 19de eeuw in Gent. Zijn huis aan de Hoogpoort stond bekend als een rariteitenkabinet. Een deel van zijn collectie werd in 1965 door zijn nakomelingen aan het museum geschonken.
vernissen
Diksmuide
In het voorjaar van 1829 maakte koning Willem I een uitgebreide reis door de Zuidelijke Nederlanden. Het was geen plezierreis, maar bedoeld om inzicht te krijgen in de aanhoudende moeilijkheden die de vereniging van Noord- en Zuid-Nederland in de weg stonden. Ondanks de politieke spanningen werd de koning in het Zuiden, behalve in Bergen en Maastricht, overal hartelijk onthaald. Ter gelegenheid van zijn verblijf in Gent op 30 en 31 mei 1829 werden door Braemt twee penningen geslagen. De eerste werd uitgegeven door de Maatschappij van Nijverheid (inv. N.00119). Daarnaast liet Joan d’Huyvetter, directeur van de Gentse Academie voor Schone Kunsten, een penning vervaardigen ter herinnering aan het koninklijk bezoek van 31 mei aan zijn verzameling oudheden (palaeotheca). Het kunstkabinet van d'Huyvetter was gevestigd in de Hoogpoort in Gent. De penning werd geslagen in goud, zilver, brons en tin. Het STAM bewaart nog een exemplaar van deze penning (inv. A67.02.24 en A67.02.25) Voorzijde: in het midden een verzameling oudheidkundige objecten, met rondom het opschrift SVPELLECTILIS BELG. FICTIL ET VITR. PALEOTHECA en onderaan, op de afsnede, GANDAVI. MDCCCXXIX.; daaronder, langs de verhoogde rand, BRAEMT F. Keerzijde: het opschrift OB FAVORUM QVOD GVILIELM. I. B. R. PALÆOTHECAM VISIT ADPROBAVITQ. JOAN. D’HVIJVETTER. ACAD. GRAPH. DIRECTOR GRAT. CONSECR., met rondom een verhoogde rand.
punchlepel
Punchlepel
Zilveren punchlepel met ovale lepelbak met gekartelde bovenrand en met twee gietgeulen.Eenvoudige zwart houten steel. Het object is gemerkt met het merkteken van de Gentse zilversmid J. Van Branteghem.
Van Branteghem, Josephus Joannes